2008 ÖSS Ek yerleştirmelerinin Ekim ayının 8-13 Ekim tarihlerinde yapılacaktır..
(dahası…)
21 eylül 2008 kpss soru ve cevapları
Önlisans ve ortaöğrenim düzeyindeki KPSS oturumu 21 Eylül tarihi itibariyle tamamlandı. Yapılan bu sınav ile birlikte 2004 ve 2006 KPSS’nin geçerliliği, ortaöğretim ve önlisans mezunları açısından da artık sona ermiştir. Bundan sonraki memur alımlarında sadece 2008 yılı KPSS sonuçları dikkate alınacaktır. Diğer taraftan dün yapılan sınavın soru ve cevapları ÖSYM tarafından Resmi olarak açıklanmıştır.
21 eylül kpss sınavı ösym sitesinde açıklandı fakat indirmek şuan için mümkün değil bir sorun var sanırım. ben başka bir sitede rapidshareye yüklenmiş bir biçimde buldum.
ÖSS’de ek yerleştirmeler 1-8 Eylül tarihlerinde olacak
ÖSYM Başkanı Prof. Dr. Ünal Yarımağan, ÖSS’de ek yerleştirmeye ilişkin takvimin henüz belirlenmediğini, ancak geçen yılki ek yerleştirme takvimine yakın tarihler olacağını bildirdi. Yarımağan, AA muhabirine yaptığı açıklamada, üniversitelere kayıtların 1-8 Eylül 2008 tarihleri arasında gerçekleştirileceğini kaydetti. Üniversitelerde kayıtlar sonrasında boş kalacak kontenjanların belirlenmesi gerektiğini söyleyen Yarımağan, bu kontenjanlarla birlikte merkezi yerleştirmede boş kalan kontenjanlara yerleştirme yapılacağını ifade etti.
(dahası…)
üniversitelerin taban puanları düştü
Ankara (AA)- Üniversitelerin taban puanları, bu yıl geçen yıla göre ortalama 1-9 puan arasında düştü. Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) Başkanı Prof. Dr. Ünal Yarımağan, taban puanlarının yanı sıra kontenjanlar arttığı için adayların başarı sıralarının da gerilediğini söyledi.
(dahası…)
2008 Öss Ek yerleştirme tarihi
21 Eylül 2008 KPSS Soru ve Cevapları
Assagıdaki adresten bilgilere ulasabilirsiniz. Amacımız sizlere daha iyi hizmet vermektir.
TIKLAYINIZ
KPSS Coğrafya Yaprak Testleri
Rapidshare Link: http://rapidshare.com/files/122389413/kpss_co__287_rafya_testleri.rar
Upshare Link: http://www.upshare.net/download.php?id=4A7C7D4A14&setlang=tr
Cevap anahtarları testlerde mevcuttur.
Herkese başarılar.
cozumlu soru-cevap
1. Türkiye’de idari teşkilat esas olarak kaça ayrılır ve bunlar nedir?
Türkiye’de idari teşkilat merkezi idare ve mahalli idare olmak üzere ikiye ayrılır.
2. Bütün ülkeyi kapsayan idari teşkilat hangisidir?
Merkezi (genel) idare
3. Merkezi idare kaça ayrılır ve bunlar nelerdir?
Merkezi idare, merkezi idarenin merkez teşkilatı ve merkezi idarenin taşra teşkilatı olmak üzere ikiye ayrılır.
4. Türkiye merkezi idare sisteminin başında kim bulunur?
Cumhurbaşkanı
5. Merkezi idarenin merkez teşkilatı nelerden oluşur?
Cumhurbaşkanlığı, Başbakanlık, Bakanlar Kurulu, Bakanlıklar ile bunlara bağlı ve yardımcı kuruluşlar.
6. Merkezi idarenin taşra teşkilatı nelerden oluşur?
Bölge, il, ilçe ve bucak
7. Merkezi idarenin taşradan merkeze oluşturduğu bütünlüğe ne denir?
Hiyerarşi
8. Merkezi idare kuruluşlarının yerel idare kuruluşlarına karşı sahip olduğu konuma ne ad verilir?
İdari vesayet
9. Emniyet Genel Müdürlüğü’nün hiyerarşik en üst makamı neresidir?
İç İşleri Bakanlığı
10. İl idaresinin hiyerarşik amiri kimdir?
Vali
11. İlçe idaresinin hiyararşik amiri kimdir?
Kaymakam
12. Belediye idaresinin idari vasisi kimdir?
İç İşleri Bakanı
13. Tabibler Birliği, Türkiye Borolar Birliği gibi kanunla kurulan ve alanlarında kamusal yetkiler kullanan kuruluşlara ne ad verilir?
Kamu Kurumu Vasfında Meslek Kuruluşları
14. Bakanlıkların kurulması, kaldırılması, vazife ve yetkileri ile oluşumları hangi düzenleyici işlemle belirlenir?
Kanun
15. Milli Güvenlik Kurulu kimlerden oluşur? – Cumhurbaşkanı – Başbakan – Genel Kurmay Başkanı – Başbakan Yardımcıları – Adalet Bakanı – Milli Savunma Bakanı – Dış İşleri Bakanı
- Kara Kuvvetler Komutanı – Hava Kuvvetler Komutanı – Deniz Kuvvetler Komutanı – Deniz Kuvvetler Komutanı – Jandarma Genel Komutanı
16. Milli Güvenlik Kurulu kararlarının Bakanlar Kurulu üzerindeki etkisi ne şekildedir?
Bağlayıcı değildir, bir tavsiye şeklindedir.
17. Milli Güvenlik Kurulu’nun gündemini kim belirler?
Cumhurbaşkanı
18. Devlet Planlama Teşkilatı kararlarının hukuki etkisi nasıldır?
Planlar kamu için emredici, özel sektör için özendiricidir.
19. Devlet Denetleme Kurulu hangi kuruluşları denetemez?
DDK silahlı kuvvetler ve yargı organlarını denetemez.
20. Vali ilde kimin temsilcisidir?
Vali, ilde devletin, Bakanlar Kurulu’nun ve ayrı ayrı her bakanlığın temsilcisidir.
21. Bir il merkezinde, belediye sınırları içinde mahalle kurulması nasıl olur?
Belediye Meclisi, İl İdare Kurulu ile valinin oluru gereklidir.
22. Kaymakam ilçede kimi temsil eder?
Kaymakam sadece Bakanlar Kurulu’nun temsilcisidir.
23. Bucaklar nasıl kurulur?
Bucaklar İçişleri Bakanlığı’nın kararı ve cumhurbaşkanının olumlu görüşüyle kurulur.
24. İl Özel İdaresi’nin organları nedir? – Vali – İl Genel Meclisi – İl Daimi Encümeni
25. İl Özel İdaresi’nin genel karar organı hangisidir?
İlGenelMeclisi
26. Belediye idaresinin organları nedir?
- Belediye Başkanı – Belediye Meclisi – Belediye Encümeni
27. Belediye bütçesinin kabulü nasıl gerçekleşir?
Belediye Başkanınca hazırlanır, Belediye Encümeni’nin görüşü alındıktan sonra Belediye Meclisi’nce kabul edilir.
28. Belediyelerin seçimle gelen karar organlarının düşürülmesi nasıl gerçekleşir?
İçişleri Bakanlığı’nın bildirisi ve Danıştay’ın kararıyla düşürülür.
29. İdari davaların da diğer davalar gibi genel mahkemelerde görüldüğü, ayrı bir idari yargı kolunun benimsenmediği sisteme ne ad verilir?
Adli idare düzeni
30. İdare hukukunun kaynağını oluşturan hukuk devleti ilkesinin öne çıkan unsurları nelerdir?
- Temel hak ve özgürlüklerin korunması – Kanunların hukuka uygun olması – İdarenin kanuni olması – Kanuna saygı ilkesi
- İdarenin kuruluş ve teşkilatlanmasında asli yetkinin yasa yapıcıya aid olması – İdari eylem ve işlemlerin kanuni dayanağa sahip olması
- Hukuki istikrar, belirlilik ve kesinlik – İdarenin hukuki denetimi – Mahkemelerin bağımsızlığı ve yargıçlık teminatı – İdarenin mali sorumluluğu
31. Merkezden idare düzeninin yararları nelerdir?
- Güçlü bir devlet idaresinin sağlanması – Büyük çaplı hizmetlerin kolayca yapılabilmesi – Milli birliğin oluşması
32. Merkezi idare hiyerarşisine dahil olmakla beraber merkeze danışmadan, merkez adına karar alabilme yetkisine ne ad verilir?
Yetki genişliği
33. İdari işlemlerin özellikleri nelerdir? – Tek yanlılık ve icrailik – Hukuka uygunluk karinesinden yararlanma – Kazai denetime tabi olma
34. Bir idari işlemi yapmış olan idari makamın aksine bir hüküm bulunmadıkça o idari işlemi değiştirmeye ve geri almaya da yetkili olmasına ne denir?
Yetki koşutluğu ilkesi
35. Devlet ve diğer kamu hukuki kişilerinin, kamu yararına dayanarak, karşılığını peşin olarak ödemek şartıyla özel mülkiyete bağlı bir gayrimenkulün tamamına veya bir kısmına el koymasına ne denir?
Kamulaştırma
36. İdare kamulaştırma bedelini belirlemek için nereye başvurabilir?
Asliye hukuk mahkemesi
37. İdarenin olağanüstü durumlarda kamu gücünü kullanarak menkul malları elde etme yetkisine ne denir?
İstimval
38. Kamu hizmetlerine hakim olan ilkeler nelerdir? – Süreklilik ve düzenlilik – Değişkenlik – Nesnellik ve eşitlik – Bedelsizlik, kar amacı güdülmemesi
39. Başlıca kamu hizmeti görme usulleri nelerdir?
- Emanet usulü – Müşterek emanet usulü – İltizam usulü – İmtiyaz usulü – Ruhsat usulü – Yap – işlet usulü
40. Bakanlıkların hukuki kişiliklerinin durumu nedir?
Bakanlıkların devlet kişiliğinden ayrı kişilikleri yoktur.
41. Bakanlar ilgili oldukları hizmetlerin görülmesiyle ilgili olarak kime karşı sorumludur?
Başbakana karşı
42. Adliye mahkemelerinde bakanlıkları kim temsil eder?
Maliye bakanlığına bağlı hazine savunmanı
43. Devlet Denetleme Kurulu hangi kurumları denetmez?
Silahlı kuvvetler ve yargı mercileri
44. Sayıştay, merkezi idare bütçesi kapsamındaki kamu idareleri ile sosyal emniyet kurumlarının gelir ve giderleri ile mallarını kim adına denetir?
TBMM adına
45. Bir ilçe sınırları içinde bulunan genel ve özel kolluk kuvvetlerinin amiri kimdir?
Kaymakam
46. İl içerisinde vergi, resim, harç ve diğer mali yüklerin miktar, nisab ve tarifelerini bekleyen merci neresidir?
İl genel meclisi
47. Yeni bir köy kurulmasına kim karar verir?
İç İşleri Bakanlığı
48. Cumhurbaşkanınca atanan üniversite rektörünün vazife süresi kaç yıldır?
4 yıl
49. Kanuna aykırı bir emri alan memur hangi halde bu emri yapmak zorunda kalır?
Amiremriyazıylayenilerse
50. Amirce yazılı olarak tekrarlanan bir emrin, suç teşkil etmesine rağmen memurca yerine getirilmesi durumunda cezai sorumluluk kimdedir?
Memurdadır.
51. Vazifesiyle ilgili bir eylemiyle memurun bir kişiye zarar vermesi durumunda, kişi kime karşı dava açar?
Memurun bağlı olduğu hukuki kişi olan kuruma
52. Stajyer olarak memurluğa başlamış kişinin asaleti ne kadar süre içerisinde tasdik edilmelidir?
En az 1, en çok 2 yıl.
53. İki yıl içerisinde asaleti tasdik olunmayan stajyer memurlar kaç yıl boyunca memurluğa alınmazlar?
3 yıl
54. İdari mahkemeler nelerdir? – Danıştay – Bölge İdare Mahkemesi – İdare Mahkemesi – Vergi Mahkemesi
55. İdari mahkemelerde hangi yargılama usulü uygulanır?
Yazılı yargılama usulü
56. Kaç tür idari dava vardır? İki: a) İbtal davası b ) Tam yargı davası
57. Aksi gösterilmediği sürece Danıştay’da ve idare mahkemelerinde dava açma süresi kaç gündür?
60 gün
58. İlgililerin başvurusuna rağmen 60 gün içinde bir cevap verilmezse başvurunun akibeti ne olur?
Talep reddedilmiş sayılır. (zımni red)
59. Danıştay ve idare mahkemelerinde yürütmenin durdurulması kararı verilebilmesi için gereken şartlar nelerdir?
- İdari işlemin uygulanması halinde telafisi güç veya imkansız zararların doğması – İdari işlemin açıkça hukuka aykırı olması
60. İdari davalarda genel yetkili mahkeme neresidir?
Dava konusu olan idari işlem veya idari sözleşmeyi yapan idari makamın bulunduğu yerdeki mahkemedir.
61. Memurların atanması ve nakilleri ile ilgili davalarda yetkili mahkeme neresidir?
Memurun yeni veya eski vazife yeri idare mahkemesidir.
62. Taşınır mallara ilişkin davalarda yetkili mahkeme neresidir?
Taşınır malın bulunduğu yer idare mahkemesidir.
63. İdare ve vergi mahkemelerinin tek yargıçlı olarak verdiği nihai kararlara karşı nereye itiraz edilebilir?
Bölge İdare Mahkemesi
64. İdare mahkemelerinin kararlarına karşı temyiz mercii neresidir?
Danıştay
65. Temyiz başvurusunda bulunabilmek için kabul edilen süre ne kadardır?
30 gün
66. Danıştay’la hükümet arasındaki ilişki hangi makam aracılığıyla sağlanır?
Başbakanlık
67. Yargı çevresindeki idare ve vergi mahkemeleri arasında çıkan görev ve yetki uyuşmazlıklarını çözümleyen mahkeme hangisidir?
Bölge idare mahkemesi
68. Özürsüz olarak bir yılda toplam 20 gün vazifeye gelmeyen memura hangi ceza verilebilir?
Memurluktan çıkarma
69. İdare hukukunda asker kişileri ilgilendiren ve askeri hizmete ilişkin uygulamalardan kaynaklanan uyuşmazlıkların nerede çözümleneceği kabul edilmiştir?
Askeri Yüksek İdare Mahkemesi
70. İdari hiyerarşi ve idari vesayet idare hukukundaki hangi ilkenin yansımasıdır?
İdarenin bütünlüğü ilkesi
71. Vali atama işlemi nasıl bir idari işlemdir?
Valiler üçlü kararnameyle atanırlar. Bu işlem karma idari işlemlerdendir.
72. İdarenin vazifeli olmadığı bir başka devlet organının vazife alanına giren konularda işlem yapmasıyla ortaya çıkan yetki sakatlığı haline ne ad verilir?
Fonksiyon gasbı
73. İdare hukukunda hangi tür idari işlemlere karşı dava açılamayacağı ictihadlarla kabul edilmiştir?
Hazırlık işlemleri
74. Hazırlık işlemi ne anlama gelmektedir?
Bir idari merciden kaynaklanmasına rağmen tek başına sonuç doğurmaya elverişli olmayan, devamındaki yeni işlemlere hazırlık oluşturan işlemlere hazırlık işlemi denir. Mesela vali atamasında gereken üçlü kararnamenin ilk adımını oluşturan İçişleri Bakanının işlemi bir hazırlık işlemidir.
75. İdari sözleşmelerden kaynaklanan uyuşmazlıklarda çözüm yeri hangi yargı koludur?
İdari yargı
76. İdarenin özel hukuk sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklar hangi yargı kolunda görülür?
Adli yargı
77. Yargıtay ile Anayasa Mahkemesi arasında hüküm uyuşmazlığı çıkarsa hangisi uygulanır?
Anayasa Mahkemesinin kararının üstün olması kabul edilmiştir.
78. Belediyenin, mülkiyetindeki düğün salonunu bir yıllığına özel kişiye devretmek için özel kişiyle imzaladığı sözleşme idarenin hangi tür sözleşmelerindendir?
İdarenin özel hukuk sözleşmeleri
79. Ferdlerin ve toplulukların idari düzene aykırı davranışları sebebiyle idarece tertib edilen cezalara ne denir?
İdari ceza
80. İdare, kamu hukukundan doğan alacaklarını hangi kanuna göre, tahsil etmektedir?
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun
81. Kamulaştırma ancak hangi oluşumlarca yapılabilir?
Devlet ve diğer kamu hukuki kişileri
82. Bir kamulaştırma işlemi hakkında ibtal davası hangi yargı kolunda açılabilir?
İdari yargı
83. Milli İstihbarat Teşkilatı hangi makama bağlıdır?
Başbakanlık
84. Türkiye’de siyasi kolluk faaliyetini hangi kurum yürütmektedir?
Milli İstihbarat Teşkilatı
85. Jandarma Genel Komutanlığı nereye bağlıdır?
İçişleri Bakanlığı
86. Yap – işlet usulüyle ancak hangi tür elektrik santrali açılabilir?
Termik santral
87. Bir kamu hizmetinin kötü işlemesi veya geç işlemesi yahud hiç işlememesi hangi kavramla açıklanır?
Hizmet kusuru
88. 1982 TC Anayasasına göre meclis dışından bir kişinin bakan seçilebilmesi için hangi yeterlilik şartları aranır?
Kişinin milletvekili seçilebilme yeterliliğine sahip olması
89. Kurumun emrine verilen paraları harcama yetkisine sahib olan kişiye ne denir?
İta amiri
90. Devlet Denetleme Kurulu ilk olarak hangi Türk anayasasıyla kabul edilmiştir?
1982 TC Anayasası
91. Devlet Planlama Teşkilatının başında kim bulunur?
DPT müsteşarı
92. Yeni bir ilin kurulması veya bir ilin isminin değiştirilmesi hangi kurumun kararıyla olur?
TBMM
93. Valilerin özlük haklarına ilişkin olarak hangi kanuna tabi olacakları kabul edilmiştir?
Devlet Memurları Kanunu
94. Memurlara verilen hangi tür cezalara karşı yargı yoluna baş vuralamayacağı söylenmiştir?
Uyurma ve kınama cezaları
95. Kaymakamların dokunulmazlığı ne şekildedir?
Kaymakamların dokunulmazlığı yoktur.
96. Yeni bir ilçe kurulmasına kim karar verir?
TBMM
97. Belediye memurlarının özlük haklarına ilişkin karar veren organ hangisidir?
Belediye encümesi
98. Köy muhtarını ve ihtiyar meclisini hangi organ seçer?
Köy derneği
99. Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezi, hangi kuruma bağlıdır?
Yüksek Öğretim Kurumu
100.Devlet memurlarının vazifeleriyle ilgili işlerden dolayı yagılanması hangi yargı kolunda olur?
İdari yargı
KPSS Uluslar arası Kuruluşlar
Uluslar arası Kuruluşlar
Avrupa Birliği
18 Nisan 1951 yılında 6 Avrupa ülkesi (Belçika, Almanya, Fransa, İtalya, Hollanda, Lüksembourg) Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğunu kurmuştur. İlk somut adım.
1957de Romar17;da imzalanan anlaşma ile Avrupa Ekonomik Topluluğu kurulmuştur. 1958 yürürlüğe irmiştir.
2004de Polonya, Macaristan, Litvanya, Letonya, Estonya, Slovakya, Çek Cumhuriyeti, Slovenya, Malta, Kıbrıs Rum Kesimi üye olmuştur.
Avrupa Birliği Organları
Avrupa Zirvesi
Avrupa Parlamentosu (Birliğin tek demokratik organı)
Avrupa Komisyonu
Bakanlar Konseyi
Adalet Divanı
Avrupa Birliğinin Finansman Kuruluşları
Avrupa Yatırım Bankası
Ab Bütçesi
Avrupa Parasal İşbirliği Fonu
Avrupa Garanti ve Yönlendirme Fonu
Avrupa Sosyal fonu
Avrupa Bölgesel Kalkınma Fonu
Avrupa Kalkınma Fonu
Dip Not: 1 Ocak 1993te tek pazara geçmiştir.
IMF (Uluslar arası Para Fonu)
1945 yılında kurulmuştur. Merkezi Washingtonr17;dur.
IMFnin en yetkili organı Guvernörler Kuruludur.
IMFnin para birimi SDR
Türkiye IMFye 1947 yılında üye olmuştur.
Dünya Bankası
1945 yılında kurulmuştur.
Temel amacı; gelişmiş ülkelerden gelişmekte olan ülkelere mali imkanları yönlendirerek, gelişmekte olan ülkelerin yaşam standartlarının yükseltilmesini sağlamak.
NATO
4 Nisan 1949 de 12 devletin imzalamış oldukları ittifak anlaşmasıdır.
Kurucuları: Hollanda, Belçika, Portekiz, ABD, Fransa, İngiltere, İzlanda, İtalya, Lüksembourg, Norveç, Kanada, Danimarka
Türkiye 1952 yılında üye olmuştur.
Kuzey Atlantikte barış ve güvenliği sağlamak amacıdır. Şu an 26 üyesi var. Avrupa Kıtasından olmayan iki ülke ABD ve Kanada. Merkezi Brükselr17;de. En yüksek organı Askeri Komitedir.
Sonradan katılanlar:
1952 de TÜRKİYE ve YUNANİSTAN
1955 de FEDERAL ALMANYA
1982 de İSPANYA
1999 da ÇEK CUM, MACARİSTAN, POLONYA
2004 de BULGARİSTAN, ESTONYA, LETONYA, LİTVANYA, ROMANYA, SLOVAKYA, SLOVENYA
*NATO üyesi ülke başkanlarının katılacağı NATO zirvesi 27-29 Haziran 2004 de İstanbulr17;da yapılmıştır.
HEM AB- HEM NATO ÜYESİ OLAN ÜLKELER
19 ÜLKE- Belçika, Almanya, Fransa, İtalya, Hollanda, Danimarka, İngiltere, Lüksemburg, Portekiz,Yunanistan, İspanya,Polonya, Macaristan, Litvanya, Letonya, Estonya, Slovakya, Solovenya, Çek Cum, )
Kısaltmalar
UNCTAD: Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Konferansı
WTO: Dünya Ticaret Örgütü
GATT: Gümrük Tarifeleri ve Ticaret Anlaşmaları
UNESCO: Birleşmiş Milletler Eğitim, Kültür Teşkilatı
WHO: Dünya Sağlık Teşkilatı
FAO: Tarım Teşkilatı
EFTA: Avrupa Serbest Ticaret Bölgesi
ILO: Uluslar arası Çalışma Örgütü
VATANDAŞLIK GENEL TEKRAR (2)
1921 Anayasası:
Milli Egemenlik ilk kez dile getirilir.
Türk tarihinin en yumuşak anayasasıdır.
Yasama ve yürütme yetkisi mecliste toplandığı için Meclis hükümeti söz konusudur.
Meclisin bakanları her zaman değişebilir.
Bakanlar kurulunun meclise kullanabileceği hiçbir silahı yoktur.
Bakanlar teker teker meclis tarafından seçilir.
Devlet Başkanlığı müessesi yok.
Meclis hükümeti; yasama ve yürütme, yasamada birleşmiştir.
Milletvekili seçimlerini 2 yılda bir yapılmasını öngörmüştür.
Hangi ilin başkent olacağı karar verilmemiştir.
1924 Anayasası:
Karma hükümet sistemi benimsenmiştir. Karma hükümet sistemi, meclis hükümet sistemi ile parlamenter hükümet sistemine geçiş arasındaki süreçtir.
Cumhuriyetin ilanı ile birlikte kabine sistemi oluşmuştur.
Anayasa sertliği söz konusudur: Anayasanın değişikliği konusuna ilişkin prosedür ayrıntılı işlenmiş ve bazı şartlara bağlanmıştır. Kanunların anayasaya aykırı olamayacağı hüküm altına alınmıştır. Fakat 1961 anayasasına kadar geçen sürede kanunların anayasaya uygunluğuna ilişkin bir yargısal denetim mekanizması mevcut olmadığından, anayasa ihlali sıkça görülmüştür.
Laiklik: Öncelikle 1928 yılında r0;Devletin dini İslamr17;dırr1; maddesi anayasadan çıkartılmış ve 1937 yılında da 6 Atatürk ilkesi anayasaya alınmıştır.
Kamu Hürriyetleri: Tabii Hak ilkesi kabul görmüştür. Bu ilke ile hürriyetin tanımı yapılmış ve sınırı çizilmiştir. Denetim mekanizmansın yokluğu dolayısıyla meclis tarafında sıkça çıkarılmıştır.
Çoğunlukçu demokrasi anlayışına sahiptir.
1946 yılından itibaren çok partili siyasi hayat kabul edilmiştir.
1946 yılından itibaren tek dereceli seçim sistemi benimsenmiştir.
Parlamenter sistemin ayırıcı özelliği; yürütme organın, yasama organından kaynaklanması ve ona karşı sorumlu olması.
1961 Anayasası:
Yasama yetkisi Millet Meclisi ve Cumhuriyet Senatosu olarak iki meclis arasında bölüşülmüştür. Parlamenter sistem uygulanmıştır.
Devlet Planlama Teşkilatı kuruldu (1960). Kalkınma ve yıllık planları hazırlar.
27 Mayıs 1960 müdahalesiyle birlikte geçici bir anayasa düzeni kurulmuş ve meclisin yetkileri ile donatılmış Milli Birlik Komitesi (MBK) oluşturulmuştur. MBK, Kurucu Meclisin askeri kanadını oluştururken Danışma Meclisi sivil kanadı oluşturuyordu. Bu komitenin kurduğu Kurucu Meclis anayasa ve seçim kanunlarını yapmakla görevlendirilmiştir. Kurucu Meclis üyelerinin bir bölümü iki dereceli seçimle seçilen üyelerden, bir bölümü siyasal partilerin kendi seçtikleri temsilcilerden, diğer bölümü de çeşitli kuruluşların (üniversiteler, barolar, yargı organları gibi) temsilcilerden oluşmuştur. Üyelerin bir bölümü de Devlet Başkanı ve Milli Birlik Komitesi tarafından seçilmişti.
Anayasanın üstünlüğü: Anayasanın 8. maddesi ile anayasaya aykırı kanunların çıkartılamayacağı, uygulanamayacağı belirtildikten sonra, Anayasanın yasama, yürütme ve yargı organları ile idareyi ve kişileri bağladığı belirtilerek Anayasanın üstünlüğü gerçekleştirilmiştir. Ayrıca kurulan yargısal denetim mekanizması ile önemli bir güvence sistemi getirecek anayasanın üstünlüğü sağlanmaya çalışılmıştır. Anayasa Mahkemesi kurulmuştur.
Kuvvetler ayrılığı ilkesi: Yasa yapma yetkisi TBMM, yargı yetkisi Mahkemelere ve yürütme yetkisi Cumhurbaşkanı ve Bakanlar Kuruluna verilmiştir. Yargı erkinin bağımsızlığı ile pratik önem kazanmaktadır.
Devlet iktidarının paylaşımı: İki meclis sistemi getirilmiştir. Buna göre meclis yani yasama organı Millet Meclisi ve Cumhuriyet Senatosu olarak ikiye ayrılmıştır. Genel idare içinde özerk yönetimle, kendi kendilerini yönetme yetkisine sahip kuruluşların yapılanmasına izin vermektedir. Örneğin; üniversiteler ve radyo televizyon idarelerinin konumu bu kapsamdaydı.
Çoğulcu toplum yapısının geliştirilmesi: Siyasi partiler güvenceli bir hukuki statüye kavuşturulmuştur. Sendikalar hakkında düzenlemeler iş hukukun gelişimi ve demokratik esaslara uyumu açısından önemli sonuçlar doğurmuştur. Özerk statüye sahip kamu kuruluşları kurulmuştur.
Temel hakların genişletilmesi ve güçlendirilmesi: Önceden izin almaksızın toplantı ve yürüyüş yapma hakkı getirilmiştir. Temel hak ve hürriyetler, anayasanın sözüne ve ruhuna uygun olarak kanunla sınırlanabilir. Bu madde ile temel hak ve hürriyetlerin sınırlandırılması ağırlaştırılmıştır. 1961 anayasası ile temel hak ve hürriyetlerin sınırlanması, yargısal denetime tabii kılınacak önemli bir gelişme sağlanmıştır.
Sosyal devlet: Amaç sosyal adaleti, barışı ve toplumsal dengeyi sağlamaktır. Bu amaca ulaşmak için devlet aktif olarak ekonomik ve sosyal hayata müdahale ederek sosyal devlet anlayışını uygulamakla yükümlüdür.
Parlamenter sistem; yasama ve yürütmenin yumuşak bir şekilde ayrıldığı sistemdir. Yarı doğrudan demokrasilerde görülür. En önemli aracı referandum. Referandum, Anayasal değişikliklerin halk oyuna sunulmasıdır.
1961 Anayasasının Uygulanması
1961 anayasası %40r17;a yakın bir muhalefetle kabul edilmiştir. Muhalefetin nedenleri:
27 Mayıs hareketiyle iktidardan uzaklaştırılan Demokratik Parti taraftarlarının bu hareket sonucu hazırlanan 1961 Anayasanın haksız mücadelenin ürünü olduğunu düşünmeleri.
Anayasa hazırlanırken Demokrat Parti tabanın dışlanmasıdır.
1961 Anayasası 1971-1973 ara rejimleriyle rötüşlanmıştır:
Yürütme güçlendirilmiştir. Bakanlar kuruluna KHK (Kanun Hükmünde Kararname) çıkarma yetkisi verilmiştir.
Temel haklarda sınırlamalar getirilmiştir. Tabii yargı yolu yerine kanuni yargı yolu getirilmiştir.
Yargısal denetimde sınırlamalar getirilmiştir. Anayasa mahkemesine iptal davası açma hakkına sahip taraflarda sınırlamalar getirilmiştir. Cumhurbaşkanı ve ana muhalefet partisidir. Anayasa mahkemesi Anayasa değişikliklerini ancak şekil yönünden denetleyebilir.
Askeri Yüksek İdari Mahkemesi kurularak asker kişilerle ilgili idari işlem ve eylemlerin denetimi Danıştayr17;ın görevinden çıkarılmıştır.
Ayrıca hakimlerin atanmalarında genel yöntemden sapan Devlet Güvenlik Mahkemeleri kurulmuştur.
TRTr17;nin özerkliği kaldırılmış ve üniversitelerin özerkliği azaltılmıştır.
Vergi, resim, harçların muafiyet ve istisnaları ile nispet ve hadlerine ilişkin hükümlerde değişiklik yapmaya Bakanlar Kurulu yetkili kılınmıştır.
Bu değişikliklerin yapılmasının ana nedeni, 1961 anayasasının devlet otoritesini zayıflattığı, devleti güçsüz kıldığı düşüncesinde yatmaktadır.
1982 Anayasası:
12 Eylül 1980r17;de asker yönetime el koydu. Böylece ülke yönetimine ilişkin tüm görev ve yetkileri Milli Güvenlik Konseyi (MGK) yürütüldüğü geçici bir dönem başlamıştır.
MGKr17;nın yetkileri:
MGK Başkanı Cumhurbaşkanın yetkilerine sahipti Milli Güvenlik Konseyi de Anayasanın Cumhuriyet Senatosuna ve TBMMr17;nin yetkilerine sahipti.
Konsey Anayasayı değiştirme yetkisine sahipti. Bu yetki ile Konsey Kurucu İktidar özelliğini taşımaktadır.
Konseyce yapılan işlemler, çıkarılan kanunlar hakkında Anayasaya aykırılıktan yargı yoluna başvurulamazdı.
Bakanlara kamu personeli hakkında uygulanacak işlemler ve alınacak kararlar için yürütmenin durdurulması istemi ileri sürülemezdi.
Milli Güvenlik Konseyi 1981 yılında Kurucu Meclis hakkında kanun ile yeni bir anayasa çalışmalarına başlamıştır. Bu kanuna göre Kurucu Meclisin görevleri:
Yeni anayasayı ve bu anayasanın halk oyuna sunuluşunu hazırlamak.
Siyasi partiler kanunu hazırlamak ve seçim kanunu hazırlamak.
TBMM kurulup göreve başlayıncaya kadar yasama yetkisine dayanarak, kanun koyma, değiştirme, kaldırma görevlerini yapma.
Kurucu Meclis 2 kanattan oluşuyordu. Milli Güvenlik Konseyi (askeri kanat) Danışma Meclisi (sivil kanat). Danışma Meclisi, kanun tasarısı ve teklifleri ile Anayasa metnini hazırlayıp MGKr17;ya sunuyordu. MGK bu metinleri değiştirerek ya da tam olarak kabul edip Resmi Gazetede yayınlıyordu. Danışma Meclisi 120+40 üyeden oluşuyordu. 40 üye doğrudan MGKr17;ca seçiliyordu. 120 üye ise; her ilin Valileri kendi iline ait kontenjanın 3 katı kadar üyeyi MGKr17;ya bildiriyordu MGK da seçiyordu.
1982 Anayasası ve 1961 Anayasası Benzerlikleri:
Askeri müdahale ile oluşmuşlardır.
Anayasalar yürürlüğe girmeden önce halk oyuna sunulmuşlardır.
Her iki Anayasanın sivil kanadının yetkileri sınırlıydı. Bakanlar kurulunu kurma, düşürme yetkileri yoktu.
Her iki Anayasada bir askeri bir sivil kanadın oluşturduğu kurallar aracılığıyla yapılmıştır.
1961 Anayasası Askeri kanat: Milli Birlik Komitesi, Sivil kanat: Temsilciler Kurulu. 1982 Anayasası Askeri kanat: Milli Güvenlik Komitesi, Sivil kanat: Danışma Meclisidir.
1982 Anayasası ve 1961 Anayasası Farklılıkları:
1961 Anayasasında yer alan Sivil Kanat (Temsilciler Kurulu) daha temsili nitelik taşırken. 1982 Anayasasında Sivil Kanat Danışma Meclisinin üyeleri atanmıştır.
CHP, CKMP 1961 Anayasanın hazırlanmasında rol alırken 1982 Anayasasında yani Danışma Meclisinde hiçbir siyasi parti yok. Danışma Meclisi daha bürokratik bir görevdedir.
Temsilciler Meclisi, Danışma Meclisinden daha yetkiliydi.
1961 Anayasasında halk oylamasında ne olacağı belliyken (Anayasa kabul edilmez ise yeniden seçim yapılacak ve yeni Temsilciler Meclisi kurulacaktı). 1982 Anayasasında böyle bir hüküm yoktu.
1961 Anayasasında siyasi partiler kamuoyu oluşturma açısından rol alırken. 1982 Anayasasında hiç bir muhalif harekete izin verilmemiştir.
1982 Anayasası halk oyuna sunulurken Cumhurbaşkanlığı seçimi de yapılmıştır.
1982 Anayasasının Özellikleri:
Daha ayrıntıcıdır.
Geçiş dönemi öngörmüştür. Bir defaya mahsus olarak Cumhurbaşkanlığı seçimi halka yaptırılmıştır.
Katı ve serttir. Anayasa değişikliği Cumhurbaşkanlığı onayı şartı ilk kez getirilir.
Milli Güvenlik Konseyinin düzenlediği kanunların anayasaya aykırılığı iddia edilemez. 2001 değişiklikleriyle çıkarılmıştır.
Otoritenin ağırlığı artmıştır. Kamu yararının, kişilerin yararından önce geldiği düşüncesi ve anarşi kaygıları sebebiyle hak ve hürriyetlerde sınırlamalara gidilmiştir. Güçlü devlet, otoriter idare kavramları ön plana çıkmıştır.
Yürütme organı güçlendirilmiştir. Cumhurbaşkanı makamı güçlendirilmiştir.
Siyasi karar alma mekanizmalarındaki tıkanıkları giderici hükümler getirilmiştir.
Daha az katılımcı bir demokrasi modelini benimsemiştir. Siyasi partilerin kadın ve gençlik kolu gibi ayrıcalık yaratan yan kuruluşları meydana getirme yasaklanmıştır. 1995 değişiklikleriyle hepsi çıkarılmıştır. Seçim dönemi 5 yıla çıkartılır.
Hukuk Devleti
Yürütme işlemlerinin yargısal denetimi olması
Yasama işleminin yargısal denetime tabi olması
Kanuni hakim güvencesi: Hiç kimse kanunen tabi olduğu mahkemeden başka bir mahkeme önüne çıkarılamaz.
Yargı bağımsızlığı
Kuvvetler ayrığının benimsenmesi ilkeleri geçerlidir.
Sosyal Devlet
Herkese insan haysiyetine yakışır asgari bir hayat düzeni sağlamalıdır.
Vergi adaleti.
Kamulaştırma ve devletleştirme.
Planlama.
Sosyal haklar.
Anayasa değişiklikleriyle ilgili olarak:
Bazı hükümlerinin değiştirilmesinin tamamen yasaklanmasına. Anayasa değiştiren kanunların kabulü için özel yöntemler öngörülmüştür.
Teklif ve kabul yeter sayısının kanunlarınkine göre daha yüksek olması.
Bazı durumlarda referanduma başvurulmasının zorunlu olması.
Devletin Temel İlkeleri
Devletinin şeklinin Cumhuriyet olduğunu r11; Cumhuriyetin nitelikleri r11; Devletin bütünlüğünü, resmi dili, bayrağı, milli marşı ve başkenti belirtilir. Bu 3 maddeden sonra gelen 4. maddede ilk 3 maddenin değiştiremeyeceği, değiştirilmenin teklif dahi edilemeyeceği belirtilir.
Seçimler:
1. Genel Oy: 1924 yılında erkekler için genel oy, 1934 yılında da kadınlara tanınmıştır. Sınırlamalar; 18 yaş ve seçmen kütüğüne kayıtlı olmak. Her vatandaşın, milletvekili veya yerel yönetim seçimlerinde, yaş ve sezginlik dışında başka bir nitelik aranmadan oy hakkına sahip olması. Sahip olunan servet, ödenen vergi miktarı, öğrenim durumu, cinsiyet gibi sınırlamalar olmaksızın, bütün vatandaşların oy hakkına sahip olmalarıdır.
2. Eşit Oy: Hiçbir kritere bakılmaksızın her seçmenin tek bir oya sahip olmasıdır.
3. Seçimlerin Serbestliği: 1982 anayasasında oy kullanmayanlara getirilen para cezası ile ihlal edilmiştir.
4. Tek Dereceli Seçim: Temsilciler seçmen tarafından doğrudan seçilirler. 1946 yılından itibaren uygulanmıştır. İki dereceli seçim sistemi uygulanması 1982 Anayasasına göre mümkün değildir.
5. Oyun Gizliliği: 1950 seçimlerinde ilk defa uygulanmıştır.
6. Açık Sayım ve Döküm: Her şey açık yapılıyor. Sayım ve döküm ilk kez 1950 yılında yapıldı.
7. Seçimlerin Yargı Organlarının Yönetim ve Denetiminde Yapılması: Seçimlerde yargısal karar organı olarak Yüksek Seçim Kurulu (YSK) yetkilidir. Kararları kesindir. Bu ilke 1961 ve 1981 yıllarında yer almıştır.
8. Çok Partili Siyasi Hayat: Siyasi partiler önceden izin almaksızın kurulurlar ve Anayasa, kanun hükümleri içinde faaliyetlerini sürdürürler. Vatandaşlar siyasi parti kurma ve usulüne göre partilere girme ve çıkmaz hakkına sahiptir. Siyasi partilere üye olma yaşı 18r17;dir.
Siyasi Partilerin Faaliyetlerine Getirilen Sınırlamalar:
1. Amaçlarına ilişkin yasaklar: Cumhuriyet ve laiklikle çelişen partiler kurulamaz.
2. Örgütleme ve çalışmalarına ilişkin yasaklar: Hakim ve savcılar, yüksek yargı organları mensupları, memur statüsündeki görevliler, işçi niteliği taşımayan kamu görevlileri, silahlı kuvvetler mensupları, yüksek öğretim öncesi öğrenciler siyasi partilere üye olamazlar.
3. Siyasi partiler ticari faaliyetlerinde bulunamazlar: Siyasi partilerin gelir ve giderleri amaçlarına uygun olması gerekir. Bu denetimi Anayasa Mahkemesi yapar.
Dip Not: Siyasi partiler herhangi seçim çevresinden milletvekili çıkarabilmesi için; ülke genelindeki geçerli oyların toplamının en az %10r17;nu alması gerekmektedir.
Siyasi Partilerin Kapatılması
Sadece Cumhuriyet Başsavcısı açabilir. Dava Anayasa Mahkemesine açılır ve burada kesin kara bağlanır. Cumhuriyet Başsavcısı davayı rer17;sen açabileceği gibi, Bakanlar Kurulu kararı veya Adalet Bakanı ya da bir siyasi partinin talebi üzerine açabilir. Bir siyasi partinin kapatılması kararında Anayasa Mahkemesi 3/5 çoğunluğun oyu şartı getirilmiştir.
Siyasi Partilere Devlet Yardımı
%10 barajını açanlara verilir. Barajı aşmamış olmakla beraber, milletvekili seçimlerinde toplam geçerli oyların %7r17;sinden fazlasını almış bulunan partilere yapılır.
Temel Hak ve Hürriyetlerin Kullanılmasının Durdurulması
Savaş, sıkıyönetim, seferberlik, olağan hal zamanlarında mümkündür. Bazı sınırlamalar vardır; milletlerarası hukuktan hak ve hürriyetlerin kullanılması kısmen ya da tamamen durdurulabilir. Hiçbir şekilde durdurulamayacak temel hak ve hürriyetler:
Yaşama hakkı, maddi ve manevi bütünlüğü koruma hakkı, suç ve cezaların geçmişe yürütülememesi, masumluk karinesi (suçluluk kesinleşinceye kadar masumluk).
Yürütme Organın Yapısı ve Cumhurbaşkanı
Cumhurbaşkanı
Cumhurbaşkanı 1982 Anayasasına göre TBMM tarafından seçilmektedir. 1961 Anayasasından farklı olarak 1982 Anayasasında Cumhurbaşkanın TBMM dışından da seçilmesine imkan tanınmıştır.
Cumhurbaşkanı seçilebilmek için:
40 yaşını doldurmuş olmak.
Yüksek öğrenim yapmış olmak.
Milletvekili seçilme yeterliliğine sahip ve T.C. vatandaşı olmak.
Cumhurbaşkanın TBMM dışından da aday gösterilmesi Meclis üye tam sayısının en az 5/1r17;nin yazılı önerisiyle mümkündür.
Cumhurbaşkanın tarafsızlığını sağlamak için:
Görev süresi 7 yıldır.
Bir kimsenin iki kez Cumhurbaşkanı seçilmemesi.
Seçimde nitelikli çoğunluğun aranması.
Bulunduğu siyasi partiden istifa etme gibi düzenlemeler yapılmıştır.
Cumhurbaşkanın seçimi:
Cumhurbaşkanlı seçimi 4 turla yapılır. 4 turda seçilmezse Meclis seçimleri yenilenir. Bu düzenleme 1982 Anayasasıyla ilk kez yer almıştır.
Cumhurbaşkanın görev süresinin dolmasına 30 gün önce veya Cumhurbaşkanı makamının boşalmasından 10 gün sonra seçim yapılmalıdır. Seçime başlama tarihinden itibaren 30 gün içinde sonuçlandırılır.
Not: Cumhurbaşkanı siyasal ve hukuki sorumsuzdur. Cezai bakımdan sadece, vatana ihanet suçundan ve meclis üye tam sayısının 4/3r17;ünün vereceği kararla suçlandırılabilir.
Cumhurbaşkanın Görev ve Yetkileri:
Yasama ile İlgili Görevleri ve Yetkileri:
Kanunları yayımlamak.
Anayasa değişiklerine ilişkin kanunları gerekli gördüğü taktirde halk oyuna sunmak.
Yasama yılının ilk gününde TBMM açılış konuşması yapmak.
TBMM seçimlerinin yenilenmesine karar vermek.
Kanunların, KHK ve içtüzüklerin Anayasa aykırılığı iddiası ile iptal davası açmak.
Yürütme ile İlgili Görevleri ve Yetkileri:
Başbakan atamak, istifasını kabul etmek, başbakanın teklifi üzerine bakanları atamak ve görevlerine son vermek.
Gerekli hallerde Bakanlar Kuruluna Başkanlı etmek.
Yabancı devletlere temsilci göndermek.
Milletler arası antlaşmaları onaylamak.
TBMM adına Başkomutanlık etmek.
Türk Silahlı Kuvvetlerinin kullanılmasına karar vermek (TBMM ile kullanır).
YÖK üyelerini ve üniversite rektörlerini seçmek.
Genel Kurmay Başkanına atama ve Milli Güvenlik Kuruluna başkanlı etmek.
Genel Kurmay Başkanını atamak. Bakanlar Kurulur17;nun teklifiyle. Genel Kurmay Başkanı görev ve yetkilerinden dolayı Cumhurbaşkanına sorumludur.
Devlet Denetleme Kurulunun üyelerini ve başkanını atamak.
Yargı ile İlgili Görevleri ve Yetkileri:
Anayasa Mahkemesi üyelerini seçmek.
Danıştay üyelerinin 4/1r17;ini seçmek.
Yargıtay Cumhuriyet Baş Savcısı ve vekilini seçmek.
Askeri Yargıtay üyelerini seçmek.
Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu üyelerini seçmek.
Askeri Yüksek İdari Mahkemesi üyelerini seçmek.
Dip notlar:
Cumhurbaşkanın Yargıtay üyesi seçme hakkı yoktur.
Cumhurbaşkanın tek başına yapacağı işlemlere karşı yargı mercilerine başvurulamaz.
Cumhurbaşkanın, Bakanlar Kurulu ile birlikte yaptığı işlemlerden dolayı Başbakan ve ilgili Bakanlar sorumludur. Buna karşı imza kuralı denir.
TBMM Başkanı Cumhurbaşkanına vekalet eder.
Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği, Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle düzenlenmiştir. 1982 Anayasası ile verilmiştir.
Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği, Cumhurbaşkanlığı adına incelme ve araştırma yapar. 1982 Anayasası ile benimsenmiş olan kurul Devlet Denetleme Kuruludur. Silahlı Kuvvetler ve Yargı organları denetim alanı dışındadır.
Görev süresinin dolmasıyla nedeniyle Cumhurbaşkanlığı makamının boşalması halinde, seçilen yeni Cumhurbaşkanı görevine başlayıncaya kadar bu görevi görev süresi dolan Cumhurbaşkanı yapar.
Cumhurbaşkanı MGKr17;ya başkanlık etmektedir. MGKr17;nın gündemini MGK Genel Sekreteri yapar.
Bakanlar Kurulu
1. Bakanlar Kurulu: Başbakan ve bakanlardan oluşur. Milli güvenliğin sağlanmasından sorumludur.
2. Başbakan: Cumhurbaşkanınca TBMM üyeleri arasından atanır.
3. Bakan: TBMM üyeleri veya Milletvekili seçilme yeterliliğine sahip olanlar arasından Başbakanca seçilir. Meclis dışındanda seçilebilir.
Dip notlar:
Cumhurbaşkanın, bakanları Başbakanın önerisi üzerine görevlerine son vermesi hükmü ilk kez 1982 Anayasasında yer almıştır.
Bakanlar kurulunun başkanı Başbakandır. Olağanüstü dönemlerde Cumhurbaşkanıdır.
Başbakan bakanların hiyerarşik amiri değildir.
Boşalan bir bakanlığa 15 gün içersinde atama yapılması gerekir. Bir bakan birden fazla bakanlığa vekillik edemez.
TBMM genel seçimlerinden önce, Adalet, İçişleri ve Ulaştırma bakanları görevlerinden çekilir.
Bakanların kurulması ve kaldırılması, görevleri KANUNLA düzenlenir.
Bakan, Bakanlığın emrine verilen paraları harcama yetkisine sahiptir.
Bakan, tüzel kişiliğe bağlı kuruluşları üzerinde vesayet yetkisine sahiptir.
Yasama Organın Yapısı
Yasama yetkisi Türk halkı adına TBMM kullanır. Türkiye Büyük Millet Meclisi 550 milletvekilinden oluşur.
Milletvekili seçilebilme şartları:
Türk vatandaşı olmak.
30 yaşını doldurmuş olmak.
En az ilkokul mezunu olmak.
Askerlik hizmetini yapmış olmak.
Yüz kızartıcı suç işlememiş olmak.
Kamu hizmetlerinden yasaklı olmamak.
Taksirli suçlar hariç toplam 1 yıldan daha fazla ağır hapis cezası almamak.
Seçimler:
TBMM seçimleri 5 yılda bir yapılır.
TBMM ve Cumhurbaşkanı seçimlerin yenilenmesine karar verebilir.
Cumhurbaşkanı seçilmediği takdirde meclis feshedilir ve 3 ay içersinde yeni seçimler yapılır.
Savaş durumunda TBMM seçimleri 1 yıl ertelenebilir.
TBMM üyelerinin %5r17;i boşalırsa ara seçime gidilir. Ara seçim her seçim döneminde bir kez yapılır. Genel seçimden 30 ay geçmedikçe ve genel seçimlere 1 yıl kala ara seçim yapılamaz.
Üye tamsayısının %5r17;i boşalırsa ara seçimlerin yapılmasına 3 ay içersinde karar verilir.
Seçimler, yargı organlarının denetimi altında yapılır. Bu yargı organı Yüksek Seçim Kuruludur. Kararları kesindir, itiraz edilemez.
Hakim ve savcılar ile yüksek yargı mensupları, öğretim elemanları, YÖK üyeleri, memur ve işçi olmayan diğer kamu görevlileri, ordu mensupları görevlerinden ayrılmadıkça aday olamazlar ve milletvekili seçilemezler.
Milletvekili, meclis çalışmalarına özürsüz veya izinsiz olarak bir ay içersinde toplam 5 birleşim günü katılmadığı durumda milletvekilliği düşer.
Yasama dokunulmazlığı kaldırılan veya üyeliği düşen milletvekili, Meclis Genel Kurulu kararının alındığı tarihten başlayarak 7 gün içinde Anayasa Mahkemesine başvurulur. Anayasa Mahkemesi de bu kararı 15 gün içersinde kesin karara bağlar.
TBMM 550 milletvekilinden oluşur ve milletvekilleri, her biri birer seçim çevresi olan illerden seçilir. Ancak, bir siyasal partinin bir ilden milletvekili çıkarabilmesi için, hem Türkiye genelindeki, hem de o ildeki geçerli oyların en az %10r17;nu kazanması gerekir.
Yüksek Seçim Kurulu
TBMM üyelerinin seçim tutanaklarını kabul etme görevi Yüksek Seçim Kurulunundur.
Seçimler, yargı organlarının denetimi altında yapılır. Bu yargı organı Yüksek Seçim Kuruludur. Kararları kesindir, itiraz edilemez.
1982 Anayasasına göre Yüksek Seçim Kurulu üyelerini; Yargıtay ve Danıştay Genel Kurulları seçer.
TBMMr17;nin Görev ve Yetkileri
Kanun koymak, değiştirmek.
Bakanlar kuruluna Kanun Hükmünde Kararname çıkarma yetkisi vermek.
Bütçe ve kesin hesap kanun tasarılarını görüşmek ve kabul etmek.
Bakanlar Kurulunu denetlemek.
Ölüm cezalarının yerine getirilmesine karar vermek.
Milletlerarası anlaşmaların onaylanmasına karar vermek.
Para basılmasına karar vermek.
Savaş ilanına karar vermek.
Genel ve özel af ilanına karar vermek.
Savaş hali ilanı ve silahlı kuvvet kullanılmasına karar vermek.
Dip Notlar:
TBMM bir yasama yılında en fazla 3 ay tatil yapar.
TBMM, Ekim ayının ilk günü Cumhurbaşkanın açılış konuşmasıyla çalışmalarına başlar.
TBMM bütçe komisyonu 40 kişiden oluşur. 25 iktidar, 15 muhalefet üyelerinden oluşur.
Unutulmamalıdır ki Cumhurbaşkanın tek veto edemediği kanun bütçe kanunudur.
Milletlerarası anlaşmalar. KANUN niteliğindedir itiraz edilemez.
Toplantı yeter sayısı demek; üye tamsayısının en az 1/3r17;ü demek yani 184 milletvekili.
Karar yeter sayısı ise; toplantıya katılanların salt çoğunluğudur. Karar yeter sayısı hiçbir şekilde üye tamsayısının 1/4 r16;nün bir fazlasından az olamaz.
Kanun teklif etmeye Bakanlar Kurulu ve milletvekilleri yetkilidir.
TBMM tarafından kabul edilen kanunları Cumhurbaşkanı 15 gün içersinde yayımlar. Cumhurbaşkanı, yayımlanması uygun bulmadığı kanunları tekrar görüşülmek üzere TBMMr17;ye geri gönderir.
Kanun Hükmünde Kararname (KHK)
1971 yılında yapılan değişiklerle Anayasamıza girmiştir.
Olağan dönemlerde; Bakanlar Kurulu tarafından çıkarılır.
Olağanüstü dönemlerde; Cumhurbaşkanı başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulu tarafından çıkarılır.
KHK çıkarmak için TBMM tarafından Bakanlar Kuruluna yetki kanunu ile izin verilmesi gerekir. Olağanüstü dönemde çıkartılan KHKr17; de yetki kanuna ihtiyaç yoktur.
KHK kişi hakları ve ödevleri ile ilgili haklar ve ödevler düzenlenemez.
KHK başka bir tarih belirlenmemişse Resmi Gazetede yayımlandıkları gün yürürlüğe girer ve aynı gün TBMMr17;ye sunulur. TBMMr17;ye sunulmayan kararnameler bu tarihte yürürlükten kalkar.
Tüzük: Kanunların uygulanmasını göstermek ve emrettiği işleri belirlemek amacıyla çıkarılır. Bakanlar Kurulu tarafından çıkarılır ve Danıştayın incelemesinden geçirilir. Tüzüğün şekli şartı Danıştayın incelenmesinde geçmektedir.
Yönetmelikler: Başbakan, Bakanlıklar ve Kamu Kurum ve Kuruluşların kendi iç yapılarına ve çalışma sistemlerini belirlemek amacıyla çıkarılır.
TBMMr17;nin Bilgi Edinme ve Denetim Yolları
Soru: Bakanlar Kurulu adına, sözlü veya yazılı olarak cevaplandırılmak üzere Başbakan veya Bakanlardan bilgi istenilmesidir.
Genel Görüşme: Toplumu ilgilendiren belli bir kanunun TBMM genel kurulunda görüşülmesidir.
Meclis Soruşturması: Başbakan veya Bakanların cezai sorumlulukların araştırılmasıdır. TBMM üye tamsayısının en az onda biri tarafından verilir.
Meclis Araştırması: Belli bir konuda bilgi edinmek için yapılan incelemedir.
Gensoru: Hükümetin veya bir Bakanın siyasal sorumluluğuna yol açabilir. Gensoru en az 20 milletvekili tarafından verilir.
Dip not: Başbakanın Yüce Divanr17;a sevki halinde hükümet istifa etmiş sayılır.
Olağanüstü Yönetim Usulleri
1982 Anayasasına göre olağanüstü hal ilan yetkisi Cumhurbaşkanı başkanlığında toplanan Bakanlar Kuruluna aittir. 1982 Anayasasına göre üç türlü olağanüstü hal rejimine yer verişmiştir. İki durumda olağanüstü hal ilan edilmekte diğer durumda ise sıkı yönetim ilan edilmektedir. Olağanüstü hal ilanın birinci nedeni, tabii afet, tehlikeli salgın hastalıklar veya ağır ekonomik bunalım halleridir. İkinci nedeni; şiddet olaylarının yaygınlaşması ve kamu düzenin ciddi şekilde bozulmasıdır. Üçüncü nedeni; sıkı yönetimdir. Savaş hali durumunda ila edilir.
Olağanüstü Hal İlan Şekilleri
1. Olağanüstü hal ilan şekli; Cumhurbaşkanı başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulu tarafından ilan edilir. 2. ve 3. Olağanüstü hal ilan şekli; Cumhurbaşkanı başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulu Milli Güvenlik Kurulunun görüşünü alarak sıkı yönetim ilan edilir.
Dip Notlar:
Her üç durumda da olağanüstü hal veya sıkı yönetim ilan edildikten sonra Resmi Gazetede yayımlanır ve TBMMr17;ye sunulur.
Olağanüstü hal 6 ay için ilan edilir. Gerekli şartlar oluştuğunda 4 ay uzatabilir.
Sıkı yönetim ilan edildikten sonra;
Kolluk görev ve yetkileri askeri makamlara geçer.
Temel hak ve hürriyetler sınırlanabilir veya durdurulur.
Bazı suçlar Askeri Mahkemelerde görülür.
Yargı Fonksiyonu
Hakimlik Teminatı: Hakimlik teminatının en önemli sorunu azlolunma ilkesidir. 1982 Anayasası bu teminatın içersine savcıları da almıştır. İlgili maddeye göre hakimler ve savcılar azlolunamaz, kendileri istemedikçe Anayasada gösterilen yaştan önce emekliye ayrılamaz, bir mahkemenin veya kanunun kaldırılmasıyla sebebiyle olsa, aylık ödenek ve diğer özlük haklardan yoksun kılınamazlar.
Yüksek Mahkemeler
1. Anayasa Mahkemesi:
11 asıl ve 4 yedekten oluşur.
Üyelerini Cumhurbaşkanı seçer.
Salt çoğunlukla karar verir.
Görevleri:
Kanunları, KHKr17;leri ve TBMM iç tüzüğünü Anayasa uygunluk şekilde denetler.
Cumhurbaşkanı, Bakanları, Yüksek Mahkeme başkan ve üyelerini, başsavcılarını, Cumhuriyet Başsavcısı vekilini, hakimler ve savcılar Yüksek Kurulu üyelerini görevleriyle ilgili suçlardan dolayı Yüce Divan sıfatıyla denetler.
Yasama dokunulmazlıklarının iptaline karşı davalara bakar.
Siyasi partilerin mali denetimini yapar.
Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanını kendi üyeleri arasından seçer.
Siyasi partilerin kapatılması hakkındaki davalara bakar.
2. Yargıtay: Adliye Mahkemelerince verilen karar ve hükümlerin son inceleme mercii olup ayrıca belli davalara da ilk ve son mahkemesi olarak bakar, Yargıtay üyeleri, Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu üyelerince seçilir.
3. Danıştay: İdare ve Vergi Mahkemelerince verilen karar ve hükümlerin son inceleme mercii olup ayrıca belli davalarda ilk ve son derece mahkemesi olarak bakar. Üyelerinin dörtte üçü Hakimler Savcılar Yüksek Kurulu, dörtte biride Cumhurbaşkanı tarafından seçilir. Tüzüğün yargısal denetimini yapar. Bakanlar Kurulu tarafından gönderilen kanun tasarıları hakkında görüş bildirmekle yükümlüdür.
4. Askeri Yargıtay: Askeri mahkemelerden verilen karar ve hükümlerin son inceleme merciidir. Üyeleri Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.
5. Askeri Yüksek İdare Mahkemesi: Asker kişileri ilgilendiren ve askeri hizmete ilişkin idari işlemlerden doğan uyuşmazlıkların yargı denetimini yapar.
6. Uyuşmazlık Mahkemesi: Adli, idari ve askeri yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözümlemeye yetkilidir.
7. Sayıştay : Genel ve Katma bütçeli dairelerin bütün gelir ve giderlerini inceleyen yüksek hesap mahkemesidir. Sayıştayın kesin hükümleri hakkına ilgililer yazılı bildirimler tarihinden itibaren 15 gün içinde bir kereye mahsus olmak üzere karar düzeltilmesi isteminde bulunabilirler. Genel ve katma bütçeli dairelerin gelir, gider ve mallarını TBMM adına denetler.
8. Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu : Adli ve İdari hakim ve savcıları mesleğe kabul etme, atama, nakletme ve terfi işlemlerini yapar. Kurulun Başkanı Adalet Bakanıdır. Cumhurbaşkanı Hakimler ve Savcılar Kurulundan Anayasa Mahkemesine üye seçmez. Hakimler ve Savcılar Kurulunun kararlarına karşı yargıya başvurulamaz.
Merkezi İdarenin Başkent Teşkilatı
1. Cumhurbaşkanı
2. Bakan
3. Bakanlar Kurulu
4. Başbakan
Başkentteki Yardımcı Kuruluşlar
1. Danıştay; 12 daireden oluşur.
2. Sayıştay; Vize ve tescil işlemi yapar. Genel uygunluk bildirimi 75 gün içinde TBMMr17;ye sunar.
3. Milli Güvenlik Kurulu
Görevleri:
Milli güvenlik siyaseti doğrultusunda belirlenecek hedeflerin gerçekleştirilmesine ilişkin hangi tedbirler alınacağı.
Devletin mili güvenlik politikasını belirlenmesi ve uygulaması ile ilgili kararların alınması ve gerekli koordinasyonun sağlanması.
Olağanüstü hal, sıkıyönetim ve savaş hali için görüş bildirmek.
Devletin bütünlüğü için tedbirlerin alınacağını belirlemek.
MGKr17;nın oluşumu:
Cumhurbaşkanı
Başbakan
Genel Kurmay Başkanı
Milli Savunma Bakanı
İçişleri ve Dışişleri Bakanı
Kara, Deniz, Hava Kuvvetleri Komutanlığı
Jandarma Genel Komutanlığı
Adalet Bakanlığı
Başbakan Yardımcıları
4. Devlet Planlama Teşkilatı
VATANDAŞLIK GENEL TEKRAR
TEMEL YURTTAŞLIK BİLGİSİ VE İNSAN HAKLARI
NOT: Son anayasa değişikliklerini içermez.
1) Sermayenin tamamı yada bir kısmı devlete ait olan kuruluşlara ne denir?
KİT (Kamu İktisadi Teşebbüsü)
2) ) Belediye yönetimi ile ilgili bilgiler?
a)Belediye başkanı belediye yönetiminin başıdır. b)Belediye meclisi ve belediye encümeni birer yerel yönetim birimleridir c)Belediye başkanı belediye meclisine başkanlık eder
3)Türkiye Cumhuriyetinin Anayasaları Nelerdir?
1921 Anayasası, 1924 Anayasası, 1961 Anayasası, 1982 Anayasası
4) Türkiye Cumhuriyeti Anayasalarından hangisi en uzun süre yürürlükte kalmıştır?
1924 Anayasası
5) Cumhurbaşkanı olmadığı zaman yerine kim vekalet eder?
TBMM Başkanı
6) Ölen bir kimsenin mal varlığının kimlere ne kadar verileceği konusu hangi hukuk dalının kapsamına girer?
Medeni Hukuk
7) Ülkemizde uygulanmakta olan Hükümet modeli hangisidir?
Kabine Sistemi
8)Toplum Hayatını düzenleyen yazısız kurallar Nelerdir?
a)Gelenekler b)Görenekler c)Ahlak Kuralları
9) Toplum Hayatı düzenleyen yazılı kurallar nelerdir?
a)Hukuk Kurulları b)Anayasa
10) Millet Vekili olan bir kimse bu görevi süresince TBMMr17;nin onayı olmadan sorgulanamaz, tutuklanamaz, yargılanamaz, hakkında yargı işlemi yapılamaz, buna Yasama Dokunulmazlığı denir. Millet Vekillerine böyle bir hakkın tanınması neye yöneliktir? Yasama görevi sırasında her türlü etki ve baskı altında kalmalarını engellemeyi amaçlar.
11) Evlenme, Boşanma, miras, gibi konulardaki anlaşmazlıklar sonucu açılan davalara hangi mahkemeler bakar?
Adli Mahkemeler.
12) Adam öldürme, adam yaralama, hırsızlık vb. açılan davalara hangi mahkeme bakar?
Ceza Mahkemeleri.
13) Ülke ve toplum güvenliği açısından bazı özel durumlarda temel hak ve özgürlükler kısmen yada tamamen kısıtlanabilir. Kişi Hak ve Özgürlüklerinden hangisi hiçbir durumda kısıtlanamaz?
Yaşama Hakkı.
14) Kişi hak ve özgürlüklerinden hangileri savaş, olağan üstü hal ilan edilmesi gibi nedenlerle kısıtlanabilir?
a)Toplantı ve gösteri yürüyüşü yapma b)Siyasi faaliyette bulunma c)Yerleşme ve Seyahat özgürlüğü d) Haberleşme özgürlüğü
15) Günümüzde sanatçıların yapmış oldukları kasetler internet ortamında sanatçıdan habersiz olarak çoğaltılıp dağıtılmaktadır. Bu hangi hakkın ihlal edildiğinin göstergesidir?
Telif Hakkı
16) Bir icadın, icadı yapan kişiden habersiz olarak kullanılması, çoğaltılması hangi hakkın ihlal edildiğini gösterir?
Patent hakkı
17) Devletin temel görevlerinden hangisi toplumda birlik ve dayanışmanın, ülkede çağdaş ve uygar bir görünüm kazanmasına katkı sağlar?
Halkın Eğitim ihtiyacını karşılamak ve modern eğitim kurumları açmaktır.
18) Anayasamızın Dayandığı Temel İlkeler Nelerdir?
a)Atatürk İlkelerine bağlılık b)Milli Egemenlik c)Demokratik ve Laik Devlet d)Temel Hak ve Hürriyetlere dayanmak
19) Sermayesinin tamamı yada bir kısmı devlete ait olan kuruluşlara KİT (Kamu İktisadi Teşebbüs) denir.( Ziraat Bankası,Halk Bankası)
20) Türkiye 2001 yılı başlarında girdiği ekonomik krizden iki yıl sonra çıkmaya başlamıştır. Türkiyer17;nin ekonomik krizden çıkma yolunda ilerlediğini gösteren kanıtlar nelerdir?
a)Reel faizlerin düşmesi b)Türk Lirasının değer kazanması c)Uluslar arası derecelendirme kuruluşlarının Türkiyer17;nin notunu artırması d)Devlet Borçlanma faizlerinin azalması
1) Bilim ve Kültür alanlarında Milletlerarası işbirliğini geliştirerek Dünya barışana katkıda bulunmayı amaçlayan uluslar arası kuruluşun adı nedir?
UNESCO
22) Ülkemizde yasa çıkartma yetkisi kime aittir?
Halk Tarafından seçilen Millet Vekillerine (TBMM)r17;ye aittir.
23) TBMM Üyeleri kimlerden oluşur?
Başbakan, Devlet Bakanları, ve Milletvekillerinden oluşur.
24) Çalışan işçilerin haklarının korunması, işverenlerin yapacağı haksızlıkların önlenmesi ve işçi ile işveren arasındaki anlaşmazlıkları çözümü için sendikalar oluşturulmuştur.
25) İlr17;lerde en yetkili birim amiri kimdir?
Vali
26)İlçelerde en yetkili birim amiri kimdir?
Kaymakam
27) Köyü yöneten kimdir?
Köy Muhtarı
28) Hasta ziyaretinde bulunmak, büyüklere saygı göstermek, bayramlarda akraba ziyareti, toplumu düzenleyen hangi kurallardandır?
Görgü Kuralları
29) Devlet içerisinde yasama, yürütme ve yargı faaliyetlerinin ayrı ayrı organlar tarafından yerine getirilmesine ne denir?
Güçler Ayrılığı İlkesi denir.
30) Hangileri Federal devlettir?
Almanya, ABD, Rusya
31) Ulus Devletr17;e örnek (Basit Devlettir)
Türkiye,Yunanistan,Suriye
32) Tek Kişinin hakimiyetine dayanan devlet şekline ne denir?
Monarşik Devlet
33) Din Kurallarına göre kurulup idare edilen devletler yönetim bakımından nasıl devletlerdir?
Teokratik Devletlerdir.
34)Toplum ilişkilerini düzenleyen kurallardan hangisi herkesi bağlar ve karşılıklı sözleşme esasına dayanır?
Hukuk Kuralları
35) Belediye Başkanlığı Seçimi Kaç Yılda Bir Yapılır?
5 Yılda
36) Ülkemizde uygulanmakta olan hükümet modeli kabine sistemidir. Bu sisteme ne zaman geçilmiştir?
Cumhuriyetin ilanı ile geçilmiştir.
37) Toplum ilişkilerini düzenleyen kurallardan hangisine uyulmaması durumunda Devlet tarafından cezai yaptırımlar uygulanır?
Hukuk Kuralları
38) Hürriyetler Kamu hürriyeti ve siyasi hürriyetler olmak üzere iki kısma ayrılır. Siyasi hürriyetlere örnek veriniz?
a)Millet Vekili olmak için aday olmak b)Belediye seçimlerinde oy kullanmak c)Siyasi partilerden birine üye olmak d)Belediye Meclisi üyeliği için aday olmak.
39) Hakimiyet Hakkı doğrudan ulusa ait olan devlet şekli hangisidir?
Demokratik devlet.
40) Ülkemizde yapılan seçimler sonunda hangisinin gerçekleşmemesi koalisyon hükümeti kurulmasını gerektirir?
Hiçbir siyasi partinin Mecliste çoğunluğu sağlayamaması
41) Ölen bir kimsenin mal varlığının kimlere ne kadar verileceği konusu hangi hukuk dalının kapsamına girer?
Medeni Hukuk
42) Seçimlerde bütün vatandaşların serbestçe; hiçbir şekilde ırk, cins, düşünce, din ve mezhep ayrımı gözetilmeden oylarını kullanabilmeleri ve yönetime katılabilmeleri neyin gereğidir?
Genel Oy Prensibinin
43) İktidarı oluşturan partiler dışında en gazla Millet Vekiline sahip olan partiye ne ad verilir?
Ana muhalefet Partisi
44) Demokrasi yönetimlerinde birden fazla siyasi partinin bulunması hangisinin gerçekleşmesi açısından önemlidir?
Farklı görüş ve düşüncelerin yönetime katılması
45) Siyasi Partilerin kapatılmasında kesin kararı hangi mahkeme verir?
Anayasa Mahkemesi
46) Günlük Yaşamımızda uymaya çalıştığımız r11;Büyüklerin ellerini öpmek r11;Yemek yerken konuşmamak r11;Karşılaştığımız kişilere selam vermek gibi davranışlar toplum ilişkilerini düzenleyen kurallardan hangisi ile ilgilidir?
Gelenekler
47) Siyasi Partilerin Gelirleri Nelerdir?
a)Üye aidatları b)Parti rozetlerinin satışlarından elde edilen gelirler c) Hazine yardımı d)Partiye yapılan bağışlar
48)Ülkemizde demokrasi yönetimlerinden hangisi uygulanmaktadır?
Temsili Demokrasi
49) Bir Siyasi partinin mecliste grup kurabilmesi için en az kaç millet vekiline sahip olması gereklidir?
20 Millet Vekili
50) Meclis çalışmalarında sık sık gündeme gelen r0;Salt Çoğunlukr1; ne demektir?
Meclis Üye sayısının yarısından bir fazlası
51) 1839r17;da kabul edilen Tanzimat Fermanır17;na göre mahkemeler açık olacak, hiç kimse yargılanmadan cezalandırılmayacaktı. Tanzimat Fermanır17;nın getirdiği bu yenilik hangi alanda şeffaflaşmayı sağlamaya yöneliktir?
Adalet
52) 1982 Anayasasına göre anayasa maddelerinin değiştirilebilmesi için TBMM üyelerinden en az ne kadarının yazılı teklifi gereklidir?
Üçte birinin yazılı teklifi gereklidir.
53) Yüksek Seçim Kurulunun görevleri nelerdir)
a)İllerden çıkarılacak Millet Vekili sayısının belirlenmesi b)İl ve İlçe seçim kurullarının oluşturulması c)Oy sayım işlerinin takip edilmesi d)Seçim sonuçlarına yapılan itirazların değerlendirilmesi
54) İlk Demokrasi yönetimi hangi toplumda görülmüştür?
Yunanlılar
55) Anayasamıza göre seçimler sonunda en çok oyu alan siyasi parti, Mecliste çoğunluğu da sağlamışsa iktidara gelir. Bu durum demokrasi ilkelerinden hangisi ile ilgilidir?
Çoğunluk Prensibi
56) Cumhur Başkanını kim seçer?
TBMM (!) 2007 değişikliği ile halk seçer.
57) Savaş ilanına kim karar verir?
TBMM
58) Bakanlar Kurulunu ve Bakanları kim denetler?
TBMM
59) Kanun koymak, değiştirmek, kaldırmak kimin görevidir?
TBMM
60) Genel Kurmay Başkanını kim atar?
Cumhurbaşkanı
61) Bakanlar Kurulu tarafından ilan edilen sıkı yönetim, seferberlik ve savaş hali durumlarının kaldırılmasına veya devam ettirilmesine karar vermek hangisinin görevidir?
TBMM
62) Hangisinin gerçekleşmemesi durumunda Cumhurbaşkanı tarafından TBMM seçimlerinin yenilenmesine karar verilir?
Kırk Beş Gün içinde hükümetin kurulamaması
63) Millet Vekili seçilme yaşı en az kaçtır?
30
64) Millet Vekili seçimlerinde aday olabilmek için Eğitim düzeyi en az ne olmalıdır?
İlkokul Mezunu
65) Cumhur Başkanı Seçilebilme yaşı en az kaçtır?
40
66) Başbakanın, TBMM tarafından r0;Yüce Divanr17;ar1; sevk edilmesi hangisinin gerçekleşmesine neden olur?
Hükümet istifa etmiş sayılır.
67) Anayasamıza göre Başbakan kime karşı sorumludur?
TBMM
68) TBMM Üyeleri üye sayısında çeşitli nedenlerden dolayı azalmalar olur. Bu durumda eksilen millet vekillikleri ile ilgili r0;ara seçimlerr1; yapılır. Hangisinin gerçekleşmesi ara seçimlerin yapılmasını gerekli hale getirir?
Boşalan üye tam sayısının %5r17;ine ulaşması durumunda Ara Seçim yapılır.
69) Adli, idari ve askeri mahkemeler arasında görev ve karar anlaşmazlığının olması durumunda hangi yola başvurulur?
Uyuşmazlık Mahkemelerine başvurulur.
70) İllerin çıkaracakları millet vekili sayısını hangisi belirler?
Yüksek Seçim Kurulu
71) Anayasalardan hangisi ile ilk kez r0;güçler ayrılığır1; ilkesi kabul edilmiştir?
1961 Anayasası
72) Ülkemizde haksızlığa uğradığını düşünen bir kimse iç hukuk yollarını tükettikten sonra Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine başvurabilmektedir. Türkiye bu mahkemenin verdiği kararı uygulamaktadır. Bu durum Neyin göstergesidir?
Ülkemizde Uluslar arası Hukuk Kurallarının da geçerli olduğunun göstergesidir.
73) Anayasa Mahkemesi üyeleri kim tarafından seçilir?
Cumhurbaşkanı
74) Cumhurbaşkanı seçilebilmek için en az kaç yaşında olmak gerekir?
40 Yaşında
75) Anayasamıza göre TMBB üyesi olmayan bir kimsenin Cumhurbaşkanlığına aday olabilmesi için hangisi gereklidir?
TBMM Üye sayısının en az Beşte Biri tarafından aday gösterilebilmesi gereklidir.
76) Anayasamıza göre Cumhurbaşkanının, varsa siyasi partilerle ilişiğinin kesilmesi gerekmektedir. Bu durum Cumhurbaşkanının hangi özelliğindendir?
Bu durum Cumhurbaşkanının tarafsızlığı ile ilgilidir.
77) Adliye Mahkemeleri tarafından verilen karar ve hükümlerin son inceleme yeri neresidir?
Yargıtay
78) Yasaların anayasaya aykırı olup olmadığına hangisi karar verir?
Anayasa Mahkemesi
79) Siyasi Partilerin mali denetimini hangisi yapar ?
Anayasa Mahkemesi
80) Cumhurbaşkanır17;nın yurt dışında olduğu durumlarda yerine kim vekalet eder.?
TBMM Başkanı
81) Meslek ilkelerine aykırı davranan hakim ve savcılar haklarında gerekli işlemleri yapmak ve cezai yaptırımlar uygulama görev ve yetkisi kime aittir?
Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu
82) Cumhurbaşkanır17;nı görevi ile ilgili suçlardan dolayı yargılama görevi kime aittir?
Anayasa Mahkemesi
83) 1982 Anayasasır17;na göre r0;Hiçbir organ, makam, merci veya kişi yargı yetkisinin kullanılmasında Mahkemelere ve hakimlere emir ve talimat veremez, genelge gönderemez, tavsiye ve telkinde bulunamazr1; Anayasamızda yer alan bu hüküm neyi gerçekleştirmeye yöneliktir?
Yargı bağımsızlığını
84) 1982 Anayasasına göre doğrudan halkın oylarıyla seçilerek görev başına kimler gelir? TBMM üyeleri, Belediye Başkanı ve Muhtarlar.
85) 1982 Anayasasına göre hangi bakanların TBMM seçimlerinden önce çekilmeleri ve yerlerine bağımsızların atanması gerekir?
Ulaştırma Bakanı, Adalet Bakanı, İçişleri Bakanı
86) Ülkemizde yapılan seçimlerde sık sık kullanılan r0;Genel Oyr1; kavramı ne demektir?
Her Vatandaşın, millet vekili veya yerel yönetim seçimlerinde, yaş ve sezginlik dışında başka bir nitelik aranmadan oy hakkına sahip olmasına Genel Oy denir.
87) Yargı Yetkisi Türkiye tarafından da kabul edilmiş olan İnsan Hakları Mahkemesi hangi uluslar arası kuruluş içinde yer almaktadır?
Avrupa Konseyi
88) 1982 Anayasasına göre bir siyasi partinin Anayasa Mahkemesi tarafından temelli kapatılma nedenleri nelerdir?
a)Yabancı devletlerden veya uluslar arası kuruluşlardan maddi yardım alması b)Tüzük ve programlarının laiklik ilkesine aykırı olması c)Tüzük ve Programlarının eşitlik ilkesine aykırı olması d)Demokratik devlet ilkelerine aykırı eylemlerin odağı haline gelmesi
89) Hangisi r0;Doğal Yargıçr1; güvencesinin bir sonucudur?
Hiç kimsenin kanunen tabi olduğu mahkemeden başka bir merci önünde yargılanmaması.
90) 2001 yılının Nisan ayında r0;5 Yılda 1 Milyar Çocuğa Eğitimr1; kampanyasını başlatan Sivil Toplum Örgütü hangisidir?
Türkiye Eğitim Gönüllüleri Vakfı
91) Birleşmiş Milletler Teşkilatı hangi olaydan sonra kurulmuştur?
II. Dünya Savaşından sonra
92) Türkiyer17;de yapılan yeniliklerden hangisi doğrudan halkın yönetime olan katılımını artırmıştır?
Kadınlara Seçme ve Seçilme hakkının verilmesi
93) Hangisi Türk tarihinde Batılı anlamda ilk demokratikleşme hareketlerinin başlamasını sağlamıştır?
Tanzimat Fermanın İlan edilmesi
94) Anayasamızın 55. maddesine göre r0;Devlet, Çalışanları yaptıkları işe uygun adaletli bir ücret elde etmeleri ve diğer sosyal yardımlardan yararlanmaları için gerekli tedbirleri alırr1; Anayasamızda yer alan bu madde temel haklardan hangisi ile ilgilidir?
Ekonomik Haklar
95) Toplu İş sözleşmesinin yapılması sırasında uyuşmazlıklar çıkabilmektedir. Bu durumda işçilerin r0;Greve gitmer1; kanuni haklarındandır.
96) Anayasamıza göre İlköğretim herkes için zorunlu ve devlet okullarında parasızdır. Bu durum r0;Eşitlik İlkesininr1; bir gereğidir.
97) İnsan Hakları konusunda, r0;Magna Karta,Amerikan bağımsızlık Savaşı, Fransız İhtilali, Birleşmiş Milletlerr1; yenilikler getirmiştir.
98) Anayasamızda yer alan seçme ve seçilme hakkı, hem hak hem de görev niteliğindedir.
99) Anayasamızda yer alan Dernek Kurma hangi haklardandır?
Çalışma Hakkı
100) Az elemanla en iyi bir şekilde vergi toplamak r0;Vergide Tutumluluk Kuralır1; nin gereğidir.
101) Hangisi Kişi dokunulmazlığının gereğidir?
Hiç Kimse zorla çalıştırılamaz, angarya uygulanamaz.
102) r0;Askerlik yapmakr1;, Vatandaşların doğrudan ülke güvenliğine katılmalarını sağlamaya yöneliktir.
103) TBMM Üyeleri Kimleri Temsil eder?
Milleti
104) Bir kişinin milletvekili seçimlerinde oy kullanabilmesi için en az kaç yaşını doldurmuş olması gerekir?
18
105) Devlet Denetleme Kurulu hangisine bağlıdır?
Cumhurbaşkanlığı
106) Cumhurbaşkanır17;nın TBMM tarafından kabul edilen ve kendisine gönderilen kanunları kaç gün içinde yayımlaması veya bir daha görüşülmek üzere geri göndermesi gerekir?
15 Günde
107) Bütçe ve Kesin hesap kanun tasarılarını hangisi kabul eder?
TBMM
108) Birleşmiş Milletlerin çocuklara eğitim ve sağlık yardımı sağlamak amacıyla çalışan kuruluşu hangisidir?
UNICEF
109) 1-Türkiye Eğitim Gönüllüleri Vakfı, 2-Çağdaş Yaşamı Destekleme derneği 3-İlköğretim Okullarına Yardım Vakfı 4-Türk Eğitim Derneği bu sivil toplum kuruluşlarının temel amacı Ne ile ilgilidir?
Eğitim
110) 1-Önemli konularda halkoyuna başvurulmasını öngörme 2-İki Meclisli yasama sistemini benimseme, hangi anayasamızın özelliklerindendir?
1961 Anayasası
111) Anayasamızın Değiştirilemeyecek Hükümleri Nelerdir?
1-Türkiye Devleti Bir Cumhuriyettir. 2-Türkiye Devleti, ülkesi ve milletiyle bölünmez bir bütündür. 3-Milli Marşı İstiklal Marşır17;dır. 4 Başkenti Ankarar17;dır.
112) TBMM genel oyla seçilen kaç millet vekilinden oluşur?
550
113) Hangisi Anayasa Mahkemesir17;ne üye olmada aday gösterilemez?
Milli Güvenlik Kurulu
114) TBMM tarafından kabul edilen kanunları kim yayınlar?
Cumhurbaşkanı
115) Hangisi Milli güvenliğin sağlanmasında ve Silahlı Kuvvetlerr17;in yurt savunmasına hazırlanmasından TBMMr17;ye karşı sorumludur?
Genel Kurmay Başkanı
116) Genel Seçimlerin Gerçekleştirilmesinde uyulan ilkeler nelerdir?
a)Oy kullanırken hiçbir başkanın söz konusu olmaması b) Herkesin, oyunu gizli kullanması c)Herkesin kullandığı oyun eşit ağırlıkta olması c) Oyların sayımının ve dökümanın açık olarak yapılması.
117) Türkiyer17;de zorunlu eğitim çağındaki tüm kız çocukların ilköğretime erişimini sağlamaya yönelik r0;Haydi Kızlar Okular1; kampanyası Milli Eğitim Bakanlığı ile hangi kuruluşun işbirliği ile yürütülmektedir?
UNICEF
118) Türkiyer17;de eğitimi yaygınlaştırmak ve eğitimin kalitesini artırmak üzere hükümetlerin en fazla dış mali kaynak sağladığı uluslar arası kuruluş hangisidir?
Dünya Bankası
119) Cumhur Başkanlığı Seçimleri Kaç Yılda bir Yapılır?
5 yılda (2007 değişikliği ile)
120) Genel Seçimler Kaç Yılda bir yapılır?
5 Yılda
121) Osmanlı İmparatorluğunda İlk Anayasal Gelişme Hangisidir?
Sened-i İttifak
122) İlk Osmanlı Anayasası (İlk Türk Anayasası) Hangisidir?
Kanun-u Esasi
123) Kanun-u Esasi Ne zaman kabul edilmiştir?
23 Aralık 1876 yılında bir ferman ile ilan edilmiştir.
124) 1876 Kanun-u Esasi (İlk Türk Anayasası) hangi padişah zamanında ilan edilmiştir?
II. Abdülhamit
125) Türk Anayasa tarihinde ilk yazılı anayasa hangi yıl kabul edilmiştir?
1876
126) Hükümeti Kurma görevi verilmiş olan partiye ne ad verilir?
İktidar Partisi
127) Basın Araçları Nelerdir?
1-Televizyon Kanalları, 2-Radyo 3-Dergi 4 Gazete
128) Yürürlükte olan Anayasamız Hangi yılda kabul edilmiştir?
1982
129) Ülkemizde kimsesiz ve bakıma muhtaç çocukların bakımını hangi kuruluş üstlenmiştir ? Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu
130) Yangın söndürme birimi olarak çalışan itfaiye hangi birime bağlıdır?
Belediye
131) İnsan haklarının uluslar arası düzeyde korunmasında Uluslar arası belgeler nelerdir? a)İnsan hakları evrensel bildirisi b)Çocuk hakları sözleşmesi
132) Ülkemizde milli güvenliği sağlayan kuruluşlar
a)Türk Silâhlı Kuvvetleri b)Emniyet Örgütü c)Jandarma
133) 1982 Anayasasına göre yeni bir ilin kurulması hangi kurumun alacağı kararla gerçekleşir?
TBMM
134) Türkiye Cumhuriyetir17;nde serbest piyasa kuralları çerçevesinde özel ve kamu kuruluş firmaları arasındaki uyuşmazlıklara bakmak, piyasadaki tekelleşmeleri önlemek hangi kurumun görevidir?
Rekabet Kurumu
135) Üniversitelerin en üst yöneticisi olan rektörler hangi makamca atanır?
Cumhurbaşkanı
136) Dünyanın en gelişmiş ve zengin sekiz ülkesinin oluşturduğu birliğe Ne ad verilir?
G-8 Ülkeleri
137) Doğrudan seçimle iş başına gelen yöneticiler Kimlerdir?
1-Muhtar, 2-Belediye Başkanı, 3-Belediye Meclis Üyeleri 4-İl Özel İdare Meclisi Üyeleri 5-İl Genel Meclisi Üyeleri
138) 1982 Anayasasına göre TBMMr17;nin görev ve yetkileri nelerdir?
1-Bakanları denetlemek 2-Başbakanı denetlemek 3-Kanunları gerektiğinde değiştirmek 4-Hükümetin sunduğu bütçeyi görüşmek
139) Anayasa değişikliklerinin hangisiyle laiklik ilkesi Anayasada yer almaya başlamıştır? 1924 Anayasasında, 1937r17;de yapılan değişiklikle,
140) Türkiye Cumhuriyetir17;nde halk, yöneticilerini hangi yolla belirler?
Seçimle
141) Hukuka aykırı olarak bir kişinin malına veya canına karşı yapılan saldırılara karşı kişinin kendini savunmasına hukuken ne ad verilir?
Meşru müdafaa
142) Yönetimin Makamlarından hangisi yaptığı eylemlerden dolayı sorumlu tutulamaz? Cumhurbaşkanı
143) Anayasanın 89. maddesine göre TBMM tarafından hazırlanıp, cumhurbaşkanının onayına sunulan onaylar kaç gün içinde yayımlanmak zorundadır?
Cumhurbaşkanı 15 gün içinde Resmi Gazetede yayımlamak zorundadır.
144) Cumhurbaşkanının onayına sunulan yasa hangi gazetede yayımlanır?
Resmi Gazetede
145) Banka Denetleme ve Düzenleme Kurulu Hangi kuruma bağlıdır?
Özerk bir yapıdadır.
146) Cumhurbaşkanlığına bağlı r0;Devlet Denetleme Kurulur1; tüm kamu kurum ve kuruluşlarında, meslek kuruluşlarında her türlü inceleme araştırma ve denetleme yapabilir. Ancak bazı kuruluşlar Devlet Denetleme Kurulunun görev alanının dışında kalır ve denetleme yapamazlar. Devlet Denetleme Kurulu hangisini denetleyemez?
Yargı Organlarını
147) Birleşmiş Milletler Örgütür17;nün içinde yer alan eğitim, bilim ve kültür kuruluşunun adı nedir?
UNESCO
148) Yönetim tarzları genel olarak merkezi ve yerel olmak üzere ikiye ayrılır. İl Özel İdareleri hangi gruba girer?
Yerel Yönetim
149) Türkiyer17;de yaşanan her ekonomik krizin ardından olduğu gibi 21 Şubat 2001 ekonomik krizinde de belli koşullarla Türkiyer17;ye orta ve uzun vadede kredi sağlayan uluslar arası kuruluş hangisidir?
IMF
150) Uluslar arası para fonunun kısaltması?
IMF
151) Kamu İktisadi Teşebbüslerinin (KİT) Özelleştirilmesinin Yararları Nelerdir?
1-Devletin Yükünü azaltmak. 2-Mal ve Hizmetlerin niteliğini artırmak 3-Siyasilerin müdahalesini engellemek.
152)Temel Haklar Nelerdir?
Temel haklar:yaşama,yürütme,yargı organlarını,idare makamlarını diğer kuruluş ve kişileri bağlayan temel hukuk kurallarıdır. Çeşitleri: yaşam, sağlık, eğitim, seçme seçilme hakkıdır.
153)Yaşam hakkı niçin gereklidir?Ölüm cezasıyla bağlantısını yazınız?
Yaşam hakkı insanın öldürülmemesini güvence altına alır.Herkes yaşama,maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkına sahiptir.Ölüm cezası bir yasaya dayanarak yetkili mahkeme tarafından verilmiş olsa bile yaşam hakkının ihlalidir.Yaşam hakkının mahkemece ölüm cezasına çarptırılmasıdır.
154)Kişi dokunulmazlığı hakkı niçin gereklidir?
Kişi dokunulmazlığı,bireyi devlet görevlilerinden ve başka kişilerden gelen tehdit ve saldırılara karşı korur.yaşam hakkının korunması,can güvenliğinin sağlanması ve vücut bütünlüğüne dokunulmamasını güvence altına alır.
155)Sağlık hakkının güvence altına alınabilmesi için devlete düşen görevleri yazınız?
*Halka temiz ve ucuz içme suyu sağlamak*Çeşitli hastalıklara neden olan çevre kirliliğini önlemek*Ekonomik gücü yeterli olmayan vatandaşlara parasız sağlık hizmeti vermek*Aşı kampanyası gibi sağlık tarama hizmetlerini yaygınlaştırmak.
156)Eğitim hakkı nedir?Eğitim konusunda devletimize düşen görevler nelerdir?
Kişinin bir insan olarak sahip olduğu haklarının bilincine varması eğitimle mümkündür.Buda,eğitim hakkı sayesinde gerçekleşir.*Devlet maddi kaynaklarını öncelikle eğitime ayırmalıdır.*Devletin,eğitim dışında işsizliğin önlenmesi sağlık hakkının ve sosyal güvencenin sağlanması gibi görevleri vardır.
157)Özel yaşamın gizliliği neden gereklidir?
Kişinin özel yaşamı ve aile içindeki yaşamı,devletin,toplumun ve başkalarının karışamayacağı bir alandır.İşte bu yüzden özel yaşamın gizliliği önemlidir.
158)Oy verebilmenin koşullarından 5 tane yazınız?
*18 yaşını doldurmuş olmak*Askeri öğrenci olmamak*Hapishanelerde mahkum olarak bulunuyor olmamak.*Askerliğini er ve erbaş olarak yapmış olmak.
159) Köy Yönetimi Kimlerden Oluşur
Muhtar ve İhtiyar Heyetinden oluşur.
160) Köy öğretmeni ihtiyar heyetinin doğal üyesidir.
161) Köy muhtarının, köylülerden, gelirlerine göre vergi alarak köy işlerinde kullanılmasına ne denir?
Salya
163) Köylülerin ortaklaşa cami, çeşme, okul yapmalarına nedir?
İMECE
164) En küçük ve en büyük idari birim hangileridir?
En küçük idari birim köy, en büyük idari birim ise ilr17;dir.
165) Aşağıdakilerden hangisi demokrasinin temel ilkeleri Nelerdir?
a)Milli egemenlik b) Eşitlik d) Siyasi partiler
166) TBMMr17; deki Milletvekilleri hangi yöntemle meclise girerler?
Seçimle
167) Yönetim şekillerinden hangisinde dine dayalı kurallar egemendir?
Teokrasi
168) r0;Halk iradesine dayanan yönetim şeklidirr1; bu kavram hangi yönetim şeklinin özelliklerindendir?
Demokrasi
169) Demokrasilerde siyasi faaliyetler hangi organın etkinliği ile yürütülür?
Partiler
170) Ülkemizde kurulan ilk siyasi parti hangisidir?
Cumhuriyet’in ilk partisi, Mustafa Kemal’in 9 Eylül 1923′te kurduğu Cumhuriyet Halk Fırkası oldu.
171) Hangileri sivil toplum örgütüdür?
A)Sendikalar b)Vakıflar c)Dernekler
172) Demokrasiye uygun davranışlar Nelerdir?
a) Söz hakkının eşit olması b) İfade özgürlüğü d) Herkesin Oy kullanma hakkının olması
173) Demokratik anlayışın yerleşmesinde ilk yer alan unsur?
Aile,
174) kamuoyunun oluşmasında televizyon, Basın, Gazete, Dergi en etkili kitle iletişim araçlarıdır.
175) Devletin temel amaçları Nelerdir?
a) Bağımsızlığı korumak c) Ülke bütünlüğünü sağlamak d) Halkın refah ve huzurunu sağlamak
176) Yürütme yetkisi kimlere aittir?
Cumhurbaşkanı ve bakanlar kurulu
177) Vatandaşların sahip olduğu hak ve özgürlükler Nelerdir?
a)Eğitim hakkı b)Konut Dokunulmazlığı c))Sağlık hakkı d) Seçme ve Seçilme hakkı.
178) Hangisi hem bir vatandaşlık hakkı hem de bir vatandaşın devlete karşı görevlerinden biridir?
Seçme ve Seçilme Hakkı
179) Vatandaşların devlete karşı görevleri Nelerdir?
a) Oy Kullanma b) Askerlik Yapma c)Vergi vermek
180) Ülkemizde belediye ve muhtarlık seçimlerine katılmak için en az kaç yaşında olmak gerekir?
30
181) Demokratik ülkelerde oy verme ve oy sayımı işlemi nasıl yapılır?
Oy verme gizli yapılır, oy sayımı ise açık yapılır.
182) Anayasamızın değiştirilemez maddeleri nelerdir?
İlk üç madde Anayasamızın değiştirilemez maddeleridir. Bunlar a) Yönetim şekli Cumhuriyettir
b) Laik, sosyal bir hukuk devletidir c) Resmi dili Türkçe, başkenti Ankarar17; dır
183) Kimler seçimlerde oy kullanamaz?
a) Askeri öğrenciler b) Er ve erbaşlar c) Ceza evindeki hükümlüler
184) Milleti meydana getiren öğeler nelerdir?
a) Dil birliği b) Din birliği c) Tarih birliği
185) Atatürkr17;ün Temel ilkeleri Nelerdir?
a)Cumhuriyetçilik b) Halkçılık c)Laiklik d)Devletçilik e)İnkılapçılık f)Milliyetçilik
186) T.C. vatandaşı olan her erkek kaç yaşında askerlik yapmak zorundadır ?
20
187) İş verenin iş yerindeki faaliyeti durdurarak işçileri topluca iş yerinden uzaklaştırmasına ne ad verilir?
Lokavt
188) Demokrasinin tanımları?
a)Başkalarının haklarına saygılı kendi haklarına sahip çıkabilen insanların yaşama şeklidir. b)İyi olgun, saygılı ve gönlü sevgi dolu insanların yaşama şeklidir.c)Halkın kendi kendini yönetmesidir.
189) Demokrasinin ilkeleri nelerdir?
a)Milli egemenlik c)Hürriyet ve eşitlik d)Siyasi partiler
190) İşçilerin beraberce işi bırakarak iş yerindeki faaliyeti durdurmasına ne ad verilir?
Grev
191) Devletin yargı görevini hangi kurum yerine getirir?
Mahkemeler
192) r0;Toplumu ilgilendiren bir sorun üzerinde halkın benimsediği ortak düşünce kanaattir. r1; Bu tanım neyi anlatmaktadır?
Kamuoyur17;nu
193) Cumhurbaşkanını kim seçer?
(2007 değişikliği ile) Halk seçer
194) Kamuoyu nedir?
Herhangi bir konu hakkında toplumun benimsediği genel düşüncedir.
195) Devleti meydana getiren öğeler nelerdir?
Vatan, ulus, egemenlik
196) Sosyal devlet nedir?
Vatandaşları arasında aşırı gelir farkını ortadan kaldıran devlete denir.
197) Temel haklar ve özgürlükler ilk kez nerede yer almıştır?
İnsan hakları Evrensel Beyannamesinde.
198) Temel haklar ve özgürlükler anayasamızda kaç grupta ve hangi isimlerde yer alırlar? a)Kişiye bağlı haklar, b)sosyal ekonomik haklar , c) siyasal haklar
199) Çocuk hakları beyannamesi ne zaman kabul edildi?
Birleşmiş Milletler tarafından 1959r17;da
200) Ulaştırma nedir?
İnsanların ,malların ,haberlerin bir yerden başka bir yere ulaştırılması etkiliğidir.
201) Atatürk; r0;Her birey istediğini düşünmek, istediğine inanmak, kendine mahsus siyasi bir fikre sahip olmak, istediği dinin gereğini yapmak ya da yapmamak hak ve hürriyetine sahiptir. Kimsenin fikrine ve vicdanına hakim olunamaz.r1; Sözü ile aşağıdakilerden hangisinin önemini belirtmiştir?
İnsan hak ve hürriyetlerinin
202) Askere gitmek için gerekli şartlar nelerdir?
a) Erkek olmak b) 20 Yaşını doldurmuş olmak C) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak
203) 1982 yılında neden yeni bir anayasaya ihtiyaç hissedilmiştir?
Mevcut anayasanın günün ihtiyaçlarına tam olarak cevap verememesi
204) r0;Maddi yönden yardımlaşmar1; her türlü para ve mal yardımına denir.Hangileri Maddi yardımlaşmadır?
a-Depremzedelere çadır yardımı b-Fakirlere erzak yardımı c-Zekat
205) Dış ticaret yaptığımız ülkeler arasında ilk sırayı hangi ülke alır?
Almanya
206) Anayasa ile ilgili kavramlar nelerdir?
a-)Anayasa devletin temel kanunudur bYasama, yürütme,yargı ile ilgili düzenlemeler yer alır c-)Vatandaşların devlete ve birbirlerine karşı hak ve ödevlerini gösterir
207) Hangisi devletin mali kaynaklarının başında gelir?
Vergi
208) Yurdumuzu iç ve dış tehlikelere karşı savunma görevini hangi kuruluş üstlenmiştir?
Türk Silahlı Kuvvetleri
209) köy yönetimi kimlerdin oluşur?
a) Köy derneği b) Muhtar c) İhtiyar heyeti
210) Cumhurbaşkanın yurt dışına v.b. nedenlerden dolayı geçici olarak görevinin başında bulunmaması durumunda yerine kim vekalet eder?
TBMM Başkanı
211) Cumhurbaşkanı en fazla kaç kez seçilebilir?
1 kez, Cumhurbaşkanı anayasamıza göre 2 kez secilemez.
212) T.C. Devleti hangi anayasaları kullanmıştır?
a) 1921 b)1924 c) 1961 d) 1982
213) Atatürkr17;ün r0;Hakimiyet kayıtsız şartsız milletindir.r1; sözü demokrasinin hangi temel ilkesini açıklamaktadır?
Milli egemenlik
214) 7 Kasım 1982 Anayasar17;sı Türk tarihindeki kaçıncı anayasadır?(Osmanlı dahil)
5. Anayasadır.
215) Belediyenin görevleri nelerdir?
a)Fiyat tespit eder b)Asayişi sağlar c)Denetlemeler yapar
216) Birleşmiş Milletler Genel sekreterliği New York ve Cenevrer17;dedir.
217) Yüksek Disiplin Kurulu Başkanlığını Emniyet Genel Müdürü Yapar.
218) Merkez Disiplin Kurulu Başkanlığını Personel İşlerinden sorumlu Emniyet Genel Müdür Yardımcısı yapar.
219) İl Disiplin Kurulu Başkanlığını Emniyetten sorumlu Vali yapar.
220) Bakanlık Yüksek Disiplin Kurulu Başkanlığını İçişleri Bakanlığı Müsteşarı yapar.
221) Meclis hükümeti ( Uygulaması 1921 anayasasında yer almıştır )
222) Devlet memurlarının idari yargıya başvurmasında zaman aşımı 60 gündür.
223) Mahalli idareler Genel İdarenin taşra kurulusu değildir.
224) Bucaklar Merkezi idarenin taşra kuruluşu değildir.
225) Temel hak ve hürriyetler kanunla sınırlıdır .
226) Uluslararası antlaşmalar kanundur.
227) Kanun hükmünde kararname çıkartma yetkisi bakanlar kurulunundur.
228) Kamu davası açılıp açılmayacağı hakkında yapılan tahkikata r0;Hazırlık Tahkikatır1; denir.
229) İlk tahkikat Sorgu Hakimi yapar. Son Tahkikatı ilgili mahkeme yapar.
230) Uluslararası Polis Teşkilatının merkezi Fransar17;nı başkenti Parisr17;tir.
231) Personel işleri ile ilgili yönetmelikler Bakanlar Kurulunun kararı ile onaylanır.
232) Görevden uzaklaştırılan memur hakkında 10 iş gününde soruşturma açılır.
233) Belediye meclisinin dağıtılmasına Danıştay karar verir.
234) CUMHURİYETİN TEMEL İLKELERİ ;Atatürk milliyetçiliğine bağlılık. İnsan haklarına saygı. Demokratik devlet. Laik devlet. Sosyal devlet. Hukuk devleti.
235) SÜREKLI BAYRAK ÇEKİLECEK YERLER;
T.B.M.M
Anıtkabir
Gümrük kapıları ve karakolları
Dış Temsilcilikler.
236) BAKANLAR KURULU KARARI İLE SILAH TAŞIYANLAR;
Adli görevde bulunanlar.( Hakim, Savcılar ile bu sınıftan sayılanlar.
Vali, Vali Muavini, Kaymakam, ve Bucak Müdürleri.
Köy muhtarları her yerde silah taşıyabilir.
Açık denizlerde sefer yapan gemi kaptanları.
237)HERGÜN ÇEKİLECEK YERLER;
Cumhurbaşkanlığı
Hükümet Konakları
Limanda demirli ve seyir halinde bulunan makineli büyük ve küçük her çesit deniz araçlarıyla devlet işlerinde kullanılan makinesiz deniz araçları seyir halinde bulunan gemiler geceleri bayraklarını çekili tutarlar.
238) 18 AGUSTOS 1991r17;DE BAĞIMSIZ DEVLET HALİNE GELENLER,
KAZAKISTAN Almaata
AZERBEYCAN Bakü
KIRGIZISTAN Bişkek
TACIKISTAN Duşanbe
ÖZBEKISTAN Taşkent
TÜRKMENISTAN Aşkabat
GÜRCISTAN Tiflis
ERMENISTAN Erivan
239)AET ( AVRUPA EKONOMİK TOPLULUĞU ) 1957-58r17; DE KURULDU
ÜYE ÜLKELER
Fransa, Belçika,Almanya ,Yunanistan ,İngiltere, Portekiz,İtalya ,Danimarka
İspanya, İrlanda,Hollanda, Lüksemburg,
Türkiye tam üyelik için 14 nisan 1987 de başvurdu. Sadece gümrük birliğine üye olduk.01.01.1996
240) BM ( BİRLEŞMİŞ MİLLETLER )
24 Ekim 1945 de kuruldu. Türkiye bu tarihte üye oldu.
Genel sekreterlik Uluslararası adalet divanı
ABD ( New York) , İsviçre( Cenevre ) Hollanda (Lahey)
241) Uyuşturucu ile Mücadele Toplantısı
Avusturya ( Viyana ) r16; da yapılır.
242) GÜVENLIK KONSEYININ 5 DAİMİ ÜYESI
İngiltere, Fransa, ABD, SSCB, Çin
243) BİRLEŞMİŞ MİLLETLERE BAĞLI KURULUŞLAR
FAD : BM. Gıda ve Tarım Örgütü
UNESCO: BM Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü ( Paris )
OICED : Avrupa Ekonomi İşbirliği
WHO : Dünya Sağlığı Örgütü
ILO : Uluslararası Çalışma Örgütü
IBRD : Dünya Bankası
IMF : Uluslararası Para Fonu
UNICEF : Birleşmiş Milletler Çocuk Fonu
244) NATO ( KUZEY ATLANTIK ANLASMASI ÖRGÜTÜ )
Dünya savaşının bitmesiyle 1939-45 birlikte 12 ülke 4 nisan 1949r17;da Washington da bir antlaşma imzaladılar. Buna göre bu ülkeler birbirlerine yapılacak herhangi bir saldırıyı öteki ülkeye yapılmış sayacaklarını kabul ediyorlardı.
Bu 12 Ülke;
Belçika , İtalya , İngiltere , Kanada , Lüksenburg ABD., Danimarka , Hollanda , Fransa, Norveç , İzlanda, Portekiz
1952r17;de Yunanistan ve Türkiye 1955r17;te Almanya Federal Cumhuriyet Topluluğu kabul edildi.
Nator17;nun Yönetim Merkezi Belçikar17;nın Başkenti Brüksel r16;dır.
245) VARŞOVA PAKTI
1955r17;te Doğu Avrupa da ki Sosyalist Devletler NATOr17;ya karşı denge oluşturmak için kurmuşlardır. Bu ittifaka katılan ülkeler;
SSCB. , Bulgaristan,Çekoslovakya ,Doğu Almanya ,Macaristan,Polonya,Romanya ve Arnavutluk (1968r17;de Paktr17;an ayrıldı).
246) SINIR KAPILARI;
HAKKARİ ESENDERE İRAN
ŞIRNAK HABUR IRAK
MARDİN NUSAYBİN SURİYE
HATAY CİLVEGÖZÜ SURİYE
KİLİS ÖNCÜPINAR SURİYE
GAZİANTEP KARKAMIŞ SURİYE
ARDAHAN TÜRKÖZÜ GÜRCİSTAN
EDİRNE KAPIKULE BULGARİSTAN
EDİRNE İPSALA YUNANİSTAN
ARTVİN SARP GÜRCİSTAN
AĞRI GÜRBULAK İRAN
AKYAKA ERMENİSTAN
VAN KAPIKÖY İRAN
247) 6 ay süresince AB üyesi her ülke, sırayla Konsey Başkanlığı’nı üstlenir. Resmi ve gayri resmi Konsey toplantılarını dönem başkanlığını yürüten üye ülke organize eder. Avrupa Konseyi toplantılarını da söz konusu üye ülkenin başkanı yönetir. Dönem Başkanlığı, yasama ve karar alma sürecinde son derece önemli bir rol oynar.
2002 yılında dönem başkanlığını sırasıyla İspanya ve Danimarka yürüttü. 2003 yılında ise sırasıyla Yunanistan ve İtalya üstlendi. İrlanda, 2004 yılının ilk yarısında dönem başkanlığını yürüttü ve 2004 Yılının ikinci yarısında, dönem başkanlığını Hollanda devraldı. 2005 yılında, dönem başkanlığını ilk altı ay için Lüksemburg üstlendi, ikinci altı ay için de İngiltere.
2006 yılında sırasıyla Avusturya ve Finlandiya; 2007 Almanya ve Portekiz AB dönem başkanlığını yapacak.
248) 1924 Teşkilât-ı Esasîye Kanununun bir r0;karma sistemr1; kurduğu söylenmektedir. Bu sisteme de r0;kuvvetler birliği ve görevler ayrılığı sistemir1; ismi verilmektedir. Gerçekten de yukarıda görüldüğü gibi, yasama ve yürütme kuvvetleri teorik olarak birleşmiştir ve bunlar mecliste toplanmıştır (m.5). Ancak, Meclis sahip olduğu yürütme kuvvetini bizzat değil; Cumhurbaşkanı ve bakanlar kurulu marifetiyle kullanabilmektedir. Yani yürütme görevi veya fonksiyonu meclise değil, Cumhurbaşkanı ve Bakanlar Kuruluna aittir. Özetle, kuvvetler bir, ama görevler veya fonksiyonlar ayrıdır.
248-Millî Güvenlik Kurulu (MGK) Türkiye Cumhuriyeti 1982 Anayasası’nın 118. maddesiyle kurulmuştur. Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin millî güvenlik siyasetinin tayini, tespiti ve uygulaması ile ilgili kararların alınmasını ve gerekli kurumlar arası eşgüdümün sağlanması konusundaki görüşlerini Bakanlar Kurulu’na bildirmekle görevlidir.
MGK, gerekli haller dışında iki ayda bir defa cumhurbaşkanı başkanlığında toplanır. Kurulun üyeleri; Başbakan, Genelkurmay Başkanı, Başbakan yardımcıları, İçişleri Bakanı, Dışişleri Bakanı, Millî Savunma Bakanı ve Adalet Bakanı’dır. Millî Güvenlik Kurulu sekreteri de toplantılara katılmakta ama oy hakkı bulunmamaktadır.
249- III. Siyasî partilerle ilgili hükümler
A. Parti kurma, partilere girme ve partilerden ayrılma [3]
Madde 68 r11; <Değişik: 23/7/1995 – 4121/6. md.>
Vatandaşlar, siyasi parti kurma ve usulüne göre par¬tilere girme ve partilerden ayrılma hakkına sahiptir. Parti üyesi olabilmek için onsekiz yaşını doldurmuş ol¬mak gerekir.
Siyasi partiler, demokratik siyasi hayatın vazgeçil¬mez unsurlarıdır.
Siyasi partiler önceden izin almadan kurulurlar ve Anayasa ve kanun hükümleri içerisinde faaliyetlerini sür¬¬dürürler.
Siyasi partilerin tüzük ve programları ile eylemleri, Devletin bağımsızlığına, ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğüne, insan haklarına, eşitlik ve hukuk devleti il¬kelerine, millet egemenliğine, demokratik ve laik Cum¬huriyet ilkelerine aykırı olamaz; sınıf veya zümre diktatörlüğünü veya herhangi bir tür diktatörlüğü savun¬mayı ve yerleştirmeyi amaçlayamaz; suç işlenmesini teşvik edemez.
Hakimler ve savcılar, Sayıştay dahil yüksek yargı organları mensupları, kamu kurum ve kuruluşlarının memur statüsündeki görevlileri, yaptıkları hizmet bakımından işçi niteliği taşımayan diğer kamu görev¬lileri, Silahlı kuvvetler mensupları ile yüksek¬öğ¬retim ön¬cesi öğrencileri siyasi partilere üye olamazlar.
Yüksek öğretim elemanlarının siyasi partilere üye olmaları ancak kanunla düzenlenebilir. Kanun bu ele¬manların, siyasi partilerin merkez organları dışında ka¬lan parti görevi almalarına cevaz veremez ve parti üyesi yük¬sek öğretim elemanlarının yüksek öğretim kurumlarında uyacakları esasları belirler.
Yüksek öğretim öğrencilerinin siyasi partilere üye ola¬bilmelerine ilişkin esaslar kanunla düzenlenir.
Siyasi partilere, Devlet, yeterli düzeyde ve hakça mali yardım yapar. Partilere yapılacak yardımın, ala¬caklar¬ı üye aidatının ve bağışların tabi olduğu esas¬lar kanunla düzenlenir.
250- Yüksek Seçim Kurulu, seçimlerin genel yönetim ve denetimini yürüten aynı zamanda Yargıtay ve Danıştay’ın kendi içlerinden çıkardıkları 7 asil üyelerden oluşan seçimlerin yargısal denetimini de sağlayan karma egemen üst yargı merciidir.
YSK, özel kanunlara göre yapılacak milletvekili, il genel meclisi üyeliği, belediye başkanlığı, belediye meclisi üyeliği, muhtarlık, ihtiyar meclisi üyeliği, ihtiyar heyeti üyeliği seçimlerinde ve Anayasa değişikliklerine ilişkin kanunların halkoyuna sunulmasında yönetim ve denetim ile yargı denetimini sağlar.
YSK teşkilatlanması; Seçmen Kütüğü Genel Müdürlüğü, İdari ve Mali işler Daire Başkanlığı, İl Seçim Kurulu, İlçe Seçim Kurulu Başkanlıkları ve Seçmen Kütüğü Büroları şeklindedir.
Yüksek Seçim Kurulu Ankara’da , her seçim çevresinde bir il seçim kurulu, her ilçede bir ilçe seçim kurulu ve seçim bölgelerinde konulacak her sandık için bir sandık kurulu bulunur.
Valiler, kaymakamlar, belediye başkanları, muhtarlar ve bütün kamu görevlileri her türlü seçim işleri ve seçmen kütükleri yazımında, seçim kurullarının istediği bilgileri ve belgeleri, gecikmeden, süresinde ve doğru olarak göndermeye mecburdur.
Seçmen kütüğünün kurulması, güncelleştirilmesi ve bundan elde edilecek liste, çizelge ve diğer malzemenin gerekli yerlere ulaştırılması ve dağıtılması için Yüksek Seçim Kurulunca alınacak kararlar bütün kamu kuruluşlarını ve görevlilerini bağlar.
Yüksek Seçim Kurulu yedi asıl ve dört yedek üyeden oluşur. Üyelerin altısı Yargıtay, beşi Danıştay Genel Kurullarınca kendi üyeleri arasından üye tamsayılarının salt çoğunluğunun gizli oyu ile seçilir. Bu üyeler salt çoğunluk ve gizli oyla aralarından bir başkan ve bir başkanvekili seçerler.
Yüksek Seçim Kurulu üyelerinin görev süresi altı yıldır. Süresi biten üyeler yeniden seçilebilir
